السلام عليكم ورحمة الله وبركاته أعوذ بالله من الشيطان الرجيم. بسم الله الرحمن الرحيم. والصلاة والسلام على رسولنا محمد سيد الأولين والآخرين. مدد يا رسول الله، مدد يا سادتي أصحاب رسول الله، مدد يا مشايخنا، دستور مولانا الشيخ عبد الله الفايز الداغستاني، الشيخ محمد ناظم الحقاني. مدد. طريقتنا الصحبة والخير في الجمعية.

Latest translations

2026-09-30

Dergah, Akbaba, İstanbul
«فَاسْتَقِمْ كَمَا أُمِرْتَ وَمَن تَابَ مَعَكَ» (۱۱:۱۱۲) پیامبر (درود و سلام بر او باد) درباره این آیه فرمودند: «این آیه محاسن مرا سپید کرد.» بی‌تردید پیامبر (درود و سلام بر او باد) کالبدی انسانی داشت و یک بشر بود، اما برای حمل کلام الله، از نیرویی کاملاً خارق‌العاده برخوردار بود. در آن زمان در محاسن ایشان موهای سپید بسیار اندکی وجود داشت. و حتی همان مقدار هم ناشی از سنگینی و عظمت این آیه بود. الله می‌فرماید: «بر راه راست پایدار باش، و کسانی نیز که همراه تو هستند استقامت ورزند.» استقامت و پایداری در این راه، امری حیاتی است. او می‌فرماید: «در راه راست، مستقیم و بی‌انحراف گام بردارید.» الله هشدار می‌دهد: «نه به چپ منحرف شوید و نه به راست؛ از راه بیرون نروید.» از آنجا که این دستور بسیار سنگین است، پیامبر با وجود تمام توانش فرمود: «این آیه محاسنم را سپید کرد؛ تارهای موی ریشم را سفید ساخت.» اگر در آن روزگار چنین بود، امروز استوار ماندن در این مسیر چقدر دشوارتر است؟ و با این حال، این یک فرمان صریح است. پیروی از این فرمان، انسان را به رستگاری و موفقیت می‌رساند. هر کس از آن اطاعت کند، مورد خشنودی الله قرار می‌گیرد و محبوب او می‌شود. دنیای امروز هر نیرنگ، مانع و وسوسه‌ای را به کار می‌گیرد تا انسان را از این راه منصرف سازد. اما انحراف از مسیر به معنای هلاکت است. این به معنای از دست دادن تمام چیزهایی است که انسان تاکنون ساخته است. پیامبر این پند پربرکت را برای ما به یادگار گذاشت تا فراموش نکنیم که با تمام توان استوار بمانیم. «در راه راست استوار بمانید.» پایداری و استقامت، نعمتی بی‌نظیر و دستاوردی بسیار بزرگ است. کسی که مسلمان نیست، اساساً چنین مسئولیتی بر دوش ندارد. اما به محض اینکه انسان مسلمان شد، این وظیفه متوجه اوست. کسی که بیرون از دایره اسلام است، می‌تواند هر آنچه می‌خواهد انجام دهد یا ندهد. اما به عنوان یک مسلمان، موظف به پیروی از این فرمان هستی. الله این امر را برای همه ما آسان گرداند. امید است که ان‌شاءالله در راه راست پایدار بمانیم.

2026-09-29

Bedevi Tekkesi, Beylerbeyi, İstanbul
أعوذ بالله من الشيطان الرجيم بسم الله الرحمن الرحيم والصلاة والسلام على رسولنا محمد سيد الأولين والآخرين مدد يا رسول الله مدد يا ساداتي أصحاب رسول الله مدد يا مشايخنا قال رسول الله صلى الله عليه وسلم التمسوا الخير عند حسان الوجوه پیامبر ما صلی‌الله‌علیه‌وسلم می‌فرمایند: «خیر و برکت را نزد خوبرویان بجویید.» این بدان معناست: به کسانی که سیمایی پاک و دلنشین دارند، بی‌گمان الله نیکی عطا فرموده است. او این زیبایی و ملاحت را به خاطر رضای خود به آنان بخشیده است. قال رسول الله صلى الله عليه وسلم إن الرجل ليطلب الحاجة فيريها الله تعالى عنه فيزويها الله تعالى عنه لما هو خير له فيتهم الناس ظالما لهم فيقول من سيعيني من سيعيني پیامبر ما صلی‌الله‌علیه‌وسلم می‌فرمایند: «انسان چیزی از الله طلب می‌کند، اما الله آن را برایش برآورده نمی‌سازد، زیرا می‌داند برآورده نشدنش برای او بهتر است.» انسان همواره همان چیزی را می‌خواهد که خودش آن را خوب می‌پندارد. امروزه افراد نادان بسیاری هستند که می‌گویند: «من دعا کردم، اما دعایم برآورده نشد»، و برخی به همین خاطر با الله ناسازگاری می‌کنند یا حتی سرکشی می‌نمایند. متأسفانه چنین انسان‌های کم‌بصیرتی وجود دارند. در حالی که پیامبر ما صلی‌الله‌علیه‌وسلم توضیح می‌دهند که الله متعال خواسته‌ای را از انسان دریغ نمی‌کند مگر از این رو که برایش بهتر است. اما آن انسان در حق دیگران ستم روا می‌دارد، آنان را متهم می‌کند و شکوه سر می‌دهد که: «چه کسی پیش پای من سنگ انداخت؟ چه کسی مانع استجابت دعایم شد؟» به همین صورت، این افراد ناآگاه وقتی دعایشان ظاهراً بی‌پاسخ می‌ماند، دیگران را مقصر می‌دانند. گویی تقصیر به گردن دیگران بوده است! در حالی که این‌که الله آن را به او عطا نفرموده، برایش بسیار بهتر است. این درسی بسیار حیاتی برای ما در این آخرالزمان است. اگر انسان دعا کند و خواسته‌اش بی‌درنگ برآورده نشود، باید ایمانی راسخ داشته باشد که الله چیز بسیار بهتری را برای او مقدر ساخته است. نباید دیگران را سرزنش کرد و گفت: «به خاطر تو دعایم مستجاب نشد، تو به من آسیب زدی و همه‌چیز را خراب کردی.» انسان باید همه‌چیز را با توکل و اعتماد به دستان الله بسپارد. قال رسول الله صلى الله عليه وسلم جزاء الغني من الفقير النصيحة والدعاء پیامبر ما صلی‌الله‌علیه‌وسلم می‌فرمایند: «پاداشی که توانگر از نیازمند به دست می‌آورد، خیرخواهی و دعاست.» ایشان صلی‌الله‌علیه‌وسلم تأکید می‌فرمایند: «آن پاداش، نصیحت صادقانه و دعاهای خیر است.» این تمام چیزی است که می‌توان از یک فرد نیازمند انتظار داشت. مگر غیر از این چه توقعی می‌توان از یک مستمند داشت؟ مسلماً نه مال و نه ثروت. انسان تنها خواستار خیرخواهی خالصانه و دعای خیر اوست. قال رسول الله صلى الله عليه وسلم إن الصدقة يبتغى بها وجه الله تعالى والهدية يبتغى بها وجه الرسول وقضاء الحاجة پیامبر ما صلی‌الله‌علیه‌وسلم می‌فرمایند: «با صدقه، تنها رضایت الله طلب می‌شود.» هنگامی که انسان انفاق می‌کند، این کار صرفاً برای رضای الله صورت می‌گیرد. «و با هدیه، خشنودی رسول صلی‌الله‌علیه‌وسلم و برآورده شدن حاجتی طلب می‌شود.» بنابراین هر دو فایده‌ای عظیم دارند: انسان هم به خشنودی الله و هم به رضایت رسول او صلی‌الله‌علیه‌وسلم نائل می‌گردد. قال رسول الله صلى الله عليه وسلم إن المعروف لا يصلح إلا لذي دين أو لذي حسب أو لذي حلم پیامبر ما صلی‌الله‌علیه‌وسلم می‌فرمایند: «نیکی و احسان سزاوار نیست مگر برای کسی که دیندار، بااصالت یا بردبار باشد.» این بدان معناست: اگر به کسی نیکی کنید، تنها انسان‌های باایمان، شریف یا صبور و سنجیده قدر آن را می‌دانند. انسان به همگان نیکی می‌کند، اما تنها اندک‌شماری واقعاً قدر آن را می‌شناسند. کسانی که قدر نیکی را می‌دانند، مؤمنان راستین و پرهیزگارانی هستند که از بزرگواری حقیقی و سرشتی پاک برخوردارند. اما کسی که نه از دینداری بهره‌ای دارد و نه از ادب و شرافت، هر قدر هم به او بدهید هرگز سیر نمی‌شود – و سرسوزنی قدردان آن نخواهد بود. او حتی یک «جزاک الله خیراً» یا تشکری از سر اخلاص بر زبان نمی‌آورد. قال رسول الله صلى الله عليه وسلم لا تصلح الصنيعة إلا عند ذي حسب أو دين پیامبر ما صلی‌الله‌علیه‌وسلم می‌فرمایند: «کار نیک جایگاه شایستهٔ خود را تنها نزد اهل شرافت یا دینداری می‌یابد.» تنها چنین افرادی هستند که واقعاً قدر نیکی را می‌دانند. آنان از صمیم قلب سپاسگزاری می‌کنند و اگر توانش را داشته باشند، آن را جبران می‌نمایند. به دیگران نیز انسان صرفاً برای رضای الله انفاق می‌کند، بدون آنکه هرگز انتظار بازگشتی داشته باشد. قال رسول الله صلى الله عليه وسلم إن هذا المال خضرة حلوة فمن أخذه بحقه بورك له فيه ومن أخذه بإشراف نفس لم يبارك له فيها وكان كالذي يأكل ولا يشبع واليد العليا خير من اليد السفلى پیامبر ما صلی‌الله‌علیه‌وسلم دربارهٔ مال دنیا – یعنی پول و ثروت – می‌فرمایند که آن «فریبنده و شیرین» است. ثروت همواره برای انسان وسوسه‌انگیز است، چه از راه حلال کسب شود و چه از راه حرام. این امر نفس آدمی را به طمع می‌اندازد، زیرا انسان طبیعتاً دوستدار دارایی است. اما یک انسان پرهیزگار طبیعتاً تنها در طلب چیزی است که حلال باشد. «هر کس آن را به حق و با پاکی دل به دست آورد، به این دارایی برایش برکت داده می‌شود.» تا زمانی که درآمد از راه پاک و درست به دست آید، مطلقاً هیچ اشکالی در آن نیست. پیامبر ما صلی‌الله‌علیه‌وسلم بیان می‌دارند: «هرچند ثروت دلرباست – تا زمانی که حلال باشد، برکت در آن خواهد بود، هر اندازه هم که انسان مال داشته باشد.» «اما هر کس با آزمندی و سیری‌ناپذیری به سراغ آن رود، دارایی‌اش برکتی نخواهد داشت.» کسی که می‌گوید: «مهم این است که پول سرازیر شود»، و به فریبکاری و دغل متوسل می‌گردد، درآمدش هرگز حلال نخواهد بود. ما این را در همه‌جا مشاهده می‌کنیم: حرص و طمع هیچ حد و مرزی نمی‌شناسد. طمع آدمی کاملاً سیری‌ناپذیر است. حتی اگر کسی برای هفت نسل پول داشته باشد، باز هم بیشتر می‌خواهد – بدون اینکه پروای حلال یا حرام را داشته باشد. امید که الله به ما بیداری و بصیرت عطا فرماید. امید که الله ما را از شر نفس خودمان در امان بدارد. چه نیکوست: اگر انسان مال خود را صادقانه به دست آورد، برکت واقعی به همراه خواهد داشت. اما اگر آن را از سر آزمندی مطلق تصاحب کند، هرگونه برکتی از آن رخت برمی‌بندد. آنچه اهمیت دارد برکت الهی است – نکتهٔ تعیین‌کننده همین است. چرا که برکت حقیقی به معنای خشنودی الله و پیامبر اوست. «چنین کسی مانند آن است که پیوسته می‌خورد اما هرگز سیر نمی‌شود.» این دقیقاً ماهیت انسان سیری‌ناپذیر است. «دست بخشنده بهتر از دست گیرنده است.» قال رسول الله صلى الله عليه وسلم إن هذا المال خضرة حلوة فمن أصابه بحقه بورك له فيه ورب متخوض فيما شاءت نفسه من مال الله ورسوله ليس له يوم القيامة إلا النار ایشان می‌فرمایند: «این مال» – یعنی پول و تمام دارایی‌های مادی – «فریبنده و شیرین است.» انسان را مجذوب می‌کند، به سادگی فریب می‌دهد و برایش بی‌اندازه شیرین می‌نماید. «هر کس آن را به حق و راستی به دست آورد» – یعنی از راه حلال – «برایش سرشار از برکت خواهد بود.» «اما چه بسیارند کسانی که به دنبال هوس‌های نفس خویش در مال الله و پیامبرش دست‌اندازی می‌کنند – برای آنان در روز قیامت جز آتش نخواهد بود.» اگر کسی ثروت را از راه حرام و نادرست تصاحب کند، در روز قیامت به آتش دوزخ بدل خواهد شد. انسان در آتش عذاب می‌کشد تا از گناهانش پاک گردد – امید که الله ما را از آن نگاه دارد! قال رسول الله صلى الله عليه وسلم إن كنت لا بد سائلا فاسأل الصالحين پیامبر ما صلی‌الله‌علیه‌وسلم می‌فرمایند: «اگر ناچاری درخواستی کنی، پس از شایستگان و صالحان طلب کن.» بنابراین از هر کسی تقاضا نکن، زیرا مال انسان‌های ناشایست برکت حقیقی برای تو به همراه ندارد. قال رسول الله صلى الله عليه وسلم ما الذي يعطي من سعة بأعظم أجرا من الذي يقبل إذا كان محتاجا پیامبر ما صلی‌الله‌علیه‌وسلم می‌فرمایند: «توانگری که از روی فراخی و گشایش می‌بخشد، پاداشی بزرگ‌تر از نیازمندی که در هنگام نیاز آن را می‌پذیرد، ندارد.» پیامبر ما صلی‌الله‌علیه‌وسلم تأکید می‌کنند: هنگامی که نیازمندی کمکی را بدون طلب و چشم‌داشت می‌پذیرد، هر دو در پیشگاه الله پاداشی یکسان می‌برند. قال رسول الله صلى الله عليه وسلم ما المعطي من سعة بأفضل من الآخذ إذا كان محتاجا پیامبر ما صلی‌الله‌علیه‌وسلم می‌فرمایند: «کسی که از سر توانگری عطا می‌کند، برتر از کسی نیست که در حال نیازمندی آن را دریافت می‌دارد.» زیرا الله متعال یکی را بخشنده قرار داده، در حالی که دیگری آن را صرفاً از روی نیاز و ناچاری پذیرفته است. اگر نیازی در کار نبود که هرگز آن را قبول نمی‌کرد؛ به همین دلیل هر دو به پاداشی برابر دست می‌یابند. ان‌شاءالله که الله قبول فرماید.

2026-09-29

Dergah, Akbaba, İstanbul
الله، قادر و متعال، در قرآن کریم می‌فرماید: «چه بسا چیزی را خوش نداشته باشید، حال آنکه برای شما خیر است؛ و چه بسا چیزی را دوست داشته باشید، حال آنکه برای شما شر است.» (۲:۲۱۶) الله می‌فرماید: گاهی شما چیزی را دوست دارید یا در آرزوی آن هستید، در حالی که هیچ برکتی برای شما در آن نیست. حتی ممکن است به شما آسیب برساند. الله می‌فرماید: آنچه را که خوب می‌پندارید، ممکن است به بدی و گزند تبدیل شود. و گاهی چیزی را دوست ندارید، اصلاً آن را نمی‌خواهید. اما او می‌فرماید که حتی در آن نیز ممکن است خیری نهفته باشد. امور همیشه آن‌گونه که به نظر می‌رسند نیستند. الله این‌گونه مقدر می‌سازد تا انسان‌ها را با آن بیازماید. امروزه بسیاری از مردم با بهترین نیت کاری را آغاز می‌کنند، اما در نهایت شکست می‌خورد و ناامیدی بزرگی به بار می‌آید. وقتی کار خراب می‌شود، آنان سرخورده و دل‌شکسته می‌شوند. اما اگر انسان در عوض بگوید: «در هر چیزی خیری هست» و به الله توکل کند – این هم برای خودش و هم برای هر کاری که انجام می‌دهد، سراسر خیر و سود است. مدام مردم می‌آیند و گله می‌کنند: «من این کار را کردم، آن راه را امتحان کردم، اما هیچ چیز برایم درست پیش نرفت.» اگر همیشه برای همه همه‌چیز خوب پیش می‌رفت... این اصلاً غیرممکن است! اینکه در تمام طول زندگی همواره همه‌چیز خوب پیش برود، تقریباً هرگز وجود ندارد. گاهی خوب پیش می‌رود و گاهی بد – زندگی دقیقاً همین‌گونه می‌گذرد. توکل بر الله و امید داشتن به خیر تنها از جانب او – این ویژگی بارز یک مؤمن است. چاره‌جویی و رستگاری را نزد بندگان جستن، انسان را به جایی نمی‌رساند. زیرا تنها اللهِ قادر مطلق، بر همه چیز حاکم است. همه چیز به خواست و اراده او رخ می‌دهد. به اراده او همه‌چیز به انجام می‌رسد. او می‌تواند از دل بدی‌ها، خیر و نیکی پدید آورد. او می‌تواند هر شری را به خیر بدل سازد. الله به همه ما ایمانی استوار عطا فرماید! زیرا در این زمانه افراد بسیاری رنج می‌کشند و درمانده شده‌اند. تنها چیزی که کارساز است: توکل به الله و درخواست بهترین‌ها از اوست، ان‌شاءالله. الله درهای خیر را به روی همه ما بگشاید. و بالاتر از همه: ایمانمان را تقویت فرماید، ان‌شاءالله.

2026-09-28

Dergah, Akbaba, İstanbul
پیامبر (درود و سلام الله بر او باد) می‌فرماید: از شریف‌ترین اعمال، وارد کردن شادی به دل یک مؤمن است: إدخال السرور في قلب المؤمن. ایشان می‌فرماید: گشایشی به مؤمن بخشیدن و دلش را از شادی سرشار ساختن. شکر الله، این سفری تنها برای رضای الله بود. برادران ما نیز در آنجا نفس راحتی کشیدند و دل‌هایشان لبریز از شادی شد. ان‌شاءالله به این وسیله رضایت الله را به دست آورده باشیم، و امید است آنان نیز بدان نائل شوند. چرا که این شادی و سروری است که به خاطر الله احساس می‌شود، نه برای امور دنیوی. و این دقیقاً همان چیزی است که الله، قادر متعال، می‌خواهد: اینکه مؤمنان پشتیبان یکدیگر باشند، همدیگر را دوست بدارند و صادقانه خیرخواه یکدیگر باشند. ان‌شاءالله نیت ما نیز دقیقاً همین بود. ان‌شاءالله الله دعاهای ما را اجابت کند و بپذیرد. مسلماً آنها در دیار کفر زندگی می‌کنند، اما شکر الله حتی در آنجا نیز برایشان مساجد، نمازخانه‌ها و درگاه‌هایی وجود دارد. این مکان‌ها به آنها تکیه‌گاه و پناه می‌دهند. آنها به این مکان‌ها متمسک می‌شوند تا در دیار کفر غرق و گمراه نشوند. در حقیقت کفر هیچ قدرتی ندارد، اما وسوسه و فریب شیطان بسیار بزرگ است. شیطان با تمام نیرنگ‌های ممکن تلاش می‌کند انسان را از صراط مستقیم منحرف کند. اما ان‌شاءالله، الله مسلمانان و مؤمنان را از آن حفظ خواهد کرد. تا زمانی که آنها با هم متحد باشند و یکدیگر را یاری دهند، ان‌شاءالله ثابت‌قدم خواهند ماند. در هر حال قطعی است که جهان اکنون به سوی اسلام روی می‌آورد. اوضاع جهان در حال حاضر هرگونه که باشد، در پایان در زمان مهدی (علیه‌السلام) به اذن الله همه مسلمان خواهند شد. امید است الله دیدار آن روزها را خیلی زود نصیب ما گرداند. و ان‌شاءالله همه ما را از شر شیطان محفوظ بدارد.

2026-09-26

Other
ان‌شاءالله الله این جمع را پربرکت گرداند. شکر الله، اکنون سه چهار روز است که اینجا هستیم. الله را سپاس؛ ما از نعمت‌های او بهره‌مند می‌شویم و از صمیم قلب از مردم این سرزمین خشنودیم. خواسته همیشگی ما این است که با انسان‌های نیک همراه باشیم. انسان به‌تنهایی توان لازم را ندارد؛ قدرت واقعی در با هم بودن است. الله، قادر متعال، به همبستگی و جماعت فرمان داده است: «همگی به ریسمان الله چنگ زنید و پراکنده نشوید.» راه الله تنها یکی است: توحید، ایمان به الله یگانه. او فرمان می‌دهد: «هیچ چیزی را شریک من نسازید و در این راه با یکدیگر متحد شوید.» و این همان راه پیامبران است. بسیاری از آنان سفر می‌کردند تا مردم را به سوی ایمان راستین هدایت کنند. همه آنان برای خیر و صلاح انسان‌ها تلاش می‌کردند تا احکام الله را رعایت کنند و بندگان شایسته‌ای باشند. رسالت آنان بی‌نهایت دشوار بود و هرگز آسان نبود. نزدیک کردن مردم به نیکی کاری طاقت‌فرسا بود، چرا که فکر و دلشان جای دیگری و درست در جهت مخالف سیر می‌کرد. پیامبر ما (صلی‌الله علیه و سلم) نیز در این راه سفر می‌کرد. او برای دعوت، به‌ندرت از حجاز بیرون رفت. تنها به طائف رفت، اما در آنجا او را نپذیرفتند و آزارش دادند. به خاطر این آزار و اذیت‌ها، سرانجام ناچار شد بازگردد. در آنجا تنها یک نفر ایمان آورد که مردی ساده و تنگدست بود. پیامبر ما (صلی‌الله علیه و سلم) به هر کجا که می‌رفت و هر کاری که انجام می‌داد، در همه آن‌ها حکمت الهی الله متجلی بود. بنابراین، اینکه او برای رساندن پیام به جاهای دور سفر نکرد، حاوی حکمتی عمیق است. او تنها یک بار به دمشق سفر کرد و به جای دیگری نرفت. چرا که امروزه برخی می‌کوشند با تهمت زدن به شخصیت پیامبر ما (صلی‌الله علیه و سلم)، اسلام را بدنام کنند. اینکه او چندان سفر نکرد، دروغ‌های آنان را برملا می‌سازد. تقدیر چنین بود که در حجاز بماند؛ چرا که تمام وحی الله دقیقاً در همان‌جا به او نازل شد. بنابراین، دعوت از همان‌جا آغاز شد. بعدها او نامه‌های دعوتی به فرمانروایان پیرامون فرستاد: به شاهان، به مقوقسِ مصر و امپراتور روم شرقی. هر یک از آنان نامه‌ای اختصاصی دریافت کردند که در آن اسلام تبیین شده بود. در آن نوشته شده بود: «اگر رستگاری و سلامت می‌جویی، اسلام بیاور.» پیامبر ما این پیام را به این شیوه گسترش داد. پس از رحلت او، یارانش به هر سو روانه شدند. برای گشودن این راه والا به روی مردم، ندای اسلام به تمام گوشه‌های جهان، حتی تا چین رسید. حدود ده روز پیش خود ما در سمرقند بودیم. در آنجا پسرعموی پیامبر ما، قُثَم بن عباس، به شهادت رسید. آرامگاه پربرکت او در همان مکان قرار دارد. بدین‌گونه آنان پس از پیامبر (صلی‌الله علیه و سلم) اسلام را به گوش جهانیان رساندند. هرگز هیچ‌کس مجبور نشد مسلمان شود. هنگامی که سرزمینی را فتح می‌کردند، آزادی مردم را به رسمیت می‌شناختند. هیچ کاری با اجبار صورت نگرفت. می‌گفتند: «اگر بخواهی می‌توانی مسلمان شوی؛ این انتخاب اختیاری خود توست.» «اگر مسلمان شوی، از تمام حقوق برخوردار خواهی بود و هیچ‌کس اجازه ندارد آن را از تو سلب کند.» «اگر تمایلی نداری، تنها مالیات حفاظتی (جزیه) را پرداخت می‌کنی.» و کسی که این مالیات را می‌پرداخت، چه بسا حتی از امنیت و حمایت حقوقی بیشتری نسبت به یک مسلمان برخوردار می‌شد. این‌ها مالیات‌های سنگین و خردکننده امروزی نبودند که شصت، هشتاد یا حتی نود درصد را کسر کنند. مبلغی بود که انسان می‌توانست آن را به‌آسانی بپردازد. تقریباً به اندازه زکات: در حدود دو و نیم درصد. دقیقاً همین عدالت، راز گسترش اسلام بود. هنگامی که مردم این شرافت و انصاف را مشاهده کردند، خودبه‌خود به این دین گرویدند. ادعاهایی که می‌گویند اسلام با شمشیر گسترش یافته، سراسر دروغ است. اسلام آن مستبدان را از میان برداشت تا مردم را رهایی بخشد. او ملت‌هایی را آزاد کرد که در آن روزگار بدتر از بردگان نگهداری می‌شدند. اسلام را پدیده‌ای ناپسند معرفی می‌کنند. بسیاری از مردم اینجا حتی با شنیدن نام آن به وحشت می‌افتند؛ نوعی اسلام‌هراسی واقعی همه‌جا را فرا گرفته است. در حالی که در سرزمین‌های اسلامی اقوام و پیروان گوناگون زندگی می‌کردند: یهودیان، ارتدکس‌ها، کاتولیک‌ها، بودایی‌ها، زرتشتیان، هندوها؛ همه آنان در کشورهای اسلامی در آزادی کامل به سر می‌بردند. آنان سهم مالی خود را می‌پرداختند و مسالمت‌آمیز در کنار یکدیگر زندگی می‌کردند. اگر قرار باشد انسان از چیزی بهراسد، باید از وقایعی بترسد که در تاریخ به نام مسیحیت رخ داده است. آنان به عیسی استناد می‌کنند. عیسی چه آموخت؟ «اگر کسی به گونه راستت سیلی زد، گونه دیگرت را نیز به سوی او بگردان.» اما به صلیبیون بنگرید: وقتی وارد بیت‌المقدس شدند، به‌جای مهرورزی به هم‌نوع، چند نفر را به کام مرگ کشاندند؟ هفتاد هزار نفر را قتل‌عام کردند؛ نه به مسلمانان رحم کردند و نه به یهودیان. خون تا زانو در خیابان‌ها روان بود و حتی یک جان را هم زنده نگذاشتند. آنان در لشکرکشی خود به قسطنطنیه، استانبول امروزی، رسیدند. با وجود آنکه هم‌کیشان خودشان از آنان استقبال کردند، بی‌رحمانه شهر را به غارت بردند. در آناتولی، ارامنه مسیحی با حسن نیت دروازه‌های خود را به روی آنان گشودند، اما صلیبیون آنان را نیز به هلاکت رساندند. و همه این‌ها «سپاه مقدس صلیبی» نامیده می‌شد، به رهبری کشیشان و راهبان! ادعا می‌کردند به نام عیسی می‌جنگند: «ما برای او به کارزار می‌رویم تا دینی بر پایه بخشش، نیکی و رحمت را گسترش دهیم.» کدام سپاه مسلمان تا به حال حتی ذره‌ای از چنین فجایعی را مرتکب شده است؟ دستور آیین ما برای هنگام نبرد کاملاً روشن است: «به پیران، زنان، کودکان و افراد بی‌پناه آسیبی نرسانید؛ تنها با کسانی بجنگید که سلاح به روی شما می‌کشند.» و در ادامه: «کسی که امان بخواهد یا تسلیم شود، نباید تاری از مویش کم گردد.» حقیقت را وارونه ساخته‌اند و به مردم قبولانده‌اند که اسلام خشن و خون‌ریز است، در حالی که خودشان همان کسانی بودند که جویبار خون به راه انداختند. کسانی که به نام مسیحیت عمل می‌کردند... چرا آنان را مسیحی می‌نامند؟ زیرا با صلیب‌های غول‌پیکر و با ندای «جنگ مقدس» هجوم می‌آوردند؛ آنان هیچ احترامی برای کرامت انسانی قائل نبودند. شفقتی در کار نبود، بلکه تا دلتان بخواهد قساوتی بی‌پایان بود. و این تازه جنبه ظاهری آن است... آنان تمام نظام خود را بر شالوده ستم مطلق بنا نهادند. آنچه در اندلس رخ داد، جنایات پرتغال، هلند و بلژیک؛ شمار قربانیان آنان بی‌شمار است. در آن روزگار، هر کس را که مسیحی نبود بی‌رحمانه از دم تیغ می‌گذراندند. و این را «تمدن بخشیدن به جهان» می‌نامیدند! بدون اندلس اسلامی، آنان هرگز رنگ تمدن را هم نمی‌دیدند. اینکه ما را دشمن می‌پنداشتید، به کنار؛ اما آن مردم بی‌پناه آفریقا چه بدی در حق شما کرده بودند؟ آنان را مانند حیوانات در کشتی‌ها بار زدید و به عنوان برده به آمریکا فروختید. از هر صد نفر، به‌سختی ده نفر از آن سفر جان به در بردند! در آن دوران، جان بیش از صد میلیون انسان نابود شد. به این هم بسنده نکردند؛ به هر جا که پا گذاشتند، ردی از مرگ بر جای نهادند. آنان به اصطلاح «مسیحیت مقدس» خود را به قاره آمریکا بردند و نسل بومیان را برانداختند. میلیون‌ها انسان بی‌گناه کشته شدند. حتی به بومیان آمریکای شمالی هم ترحم نکردند: با انتشار عمدی بیماری‌های واگیردار، میلیون‌ها نفر را به کام مرگ کشاندند. دقیقاً همین امر مرا برمی‌آشوبد: پیوسته از «اسلام‌هراسی» سخن می‌گویند، در حالی که باید درباره جنایات غرب به نام صلیب هشدار داده شود. من نخستین بار در سال ۱۹۸۵ به آلمان آمدم. مهمان جلالِ مرحوم بودم. در آنجا کتابی از یک استاد دانشگاه به چشم می‌خورد که توهین‌های بسیار شرم‌آوری علیه پیامبر ما (صلی‌الله علیه و سلم) نوشته بود. نویسنده آن فردی اهل تحصیلات اروپایی، روشنفکر و همه‌چیزدان شمرده می‌شد. بهت‌زده شده بودم. مشاهده چنین بی‌احترامی‌هایی به ساحت پیامبر، مرا به‌شدت خشمگین ساخت. چگونه انسان‌های تحصیل‌کرده می‌توانند چنین سخنانی بگویند؟ اما سپس دریافتیم: این‌ها پیروان عیسی نیستند، بلکه از شیطان پیروی می‌کنند. شیطان چشمانشان را کور کرده و بدی را برایشان خوب و خوبی را برایشان بد جلوه داده است. تمام کار و کردارشان دروغ، فریب و تزویر است. هر گونه دورویی را می‌توان نزد آنان یافت. آموزه‌های عیسی مطلقاً هیچ ارتباطی با آنچه آنان انجام می‌دهند ندارد. عیسی (علیه‌السلام) نیز مانند همه پیامبران بود. در قرآن آمده است: «لَا نُفَرِّقُ بَیْنَ أَحَدٍ مِنْ رُسُلِهِ» - «ما میان هیچ‌یک از پیامبران او فرقی نمی‌گذاریم.» ما میان پیامبران جدایی نمی‌افکنیم. پیام‌ها و ارزش‌هایی که پیامبر ما (صلی‌الله علیه و سلم) به ارمغان آورد، دقیقاً همان پیام‌ها و ارزش‌های دیگر پیامبران است. اومانیسم، کمونیسم، سوسیالیسم، امپریالیسم... همه این‌ها صرفاً ساخته‌هایی هستند تا انسان‌ها را سرگرم و منحرف کنند. آنچه حقیقتاً اهمیت دارد، راه پیامبر است. در این راه هیچ‌کس ستم نمی‌بیند؛ این راه عین عدالت است. و در جایی که عدالت حاکم باشد، هر کس به حقش می‌رسد و همه راضی و خشنود خواهند بود. این است راه پیامبران و راه کسانی که جا پای آنان می‌گذارند. تضمین حقوق انسان‌ها و محافظت از آن. اما آزادی فردی در جایی پایان می‌یابد که حق دیگری آغاز می‌شود. پایمال کردن حریم دیگران در اسلام کاملاً غیرقابل قبول است. نزد الله همه انسان‌ها برابرند. در پیشگاه او تفاوتی نمی‌کند که رنگ پوست انسان چه باشد؛ سیاه، سفید یا سرخ. اما چه کسانی به راستی نزد الله صاحب منزلت‌اند و به او نزدیک‌ترند؟ ارزش واقعی با پول و ثروت سنجیده نمی‌شود، بلکه به گام برداشتن در راه او و بندگی اوست. از این رو، تنها هدف زندگی باید یافتن قرب و منزلت نزد الله باشد. و این مهم تنها با تمسک به والاترینِ پیامبران و قدم نهادن در مسیر آنان دست‌یافتنی است. باید به آنان عشق ورزید؛ و عشق ورزیدن به پیامبران یعنی گام به گام از آنان پیروی کردن. زیرا مهم‌ترین گوهر در زندگی، محبت است. در آیه شریفه قرآن آمده است: «بگو: اگر الله را دوست دارید، از من پیروی کنید تا الله شما را دوست بدارد.» (۳:۳۱) معنای این سخن آن است که: «اگر می‌خواهید الله شما را دوست بدارد، از من پیروی کنید و او را همان‌گونه که در سیره خود به شما نشان دادم بندگی نمایید.» همان‌طور که در ابتدا بیان شد: برای مسلمانان حیاتی است که هم‌نشین انسان‌های صالح و پرهیزگار باشند. چرا که در هر گوشه‌ای کسانی در کمین‌اند که می‌خواهند انسان را به انحراف بکشانند. فتنه‌ها و تفرقه‌های فراوانی وجود دارد که انسان‌ها را علیه یکدیگر می‌شوراند. راه راستین، راه الله است: اینکه با بندگانش با نیکی و صفای دل رفتار شود. آنچه ما را نجات خواهد داد، محبت است. آنچه مایه نجات ما خواهد شد، عشق ما به پیامبر (صلی‌الله علیه و سلم) است. رحمت، یاری‌رسانی و نیکی، خصلت‌هایی هستند که اسلام و پیامبر ما بیش از هر چیز دوست دارند. کوتاه سخن آنکه، جوهره اسلام و طریق معنویت دقیقاً در همین نهفته است. از آنجا که پیامبر (صلی الله علیه و سلم) محبوب‌ترین بندهٔ الله است، اگر انسان در آغاز و پایان دعایی بر ایشان درود و صلوات نفرستد، پذیرش آن دعا نامعلوم و معلق می‌ماند. اما اگر این درود و صلوات فرستاده شود، الله بی‌گمان آن دعا را مستجاب می‌فرماید. الله محبت و پیوند و همبستگی میان ما را روزافزون گرداند. ان‌شاءالله مردم همواره یاور و پشتیبان یکدیگر باشند. امید است به واسطهٔ این محبت، بشارت بزرگ پیامبرمان (صلی الله علیه و سلم) نصیب ما گردد. چرا که حدیث شگفت‌انگیزی وجود دارد: هنگامی که یکی از صحابه در بستر مرگ بود، پیامبر (صلی الله علیه و سلم) به دیدارش رفت و دید که او می‌گرید. در پاسخ به این پرسش که: «چرا گریه می‌کنی؟»، عرض کرد: «گریه می‌کنم چون دارم از دنیا می‌روم و پس از آن دیگر نمی‌توانم در کنار شما باشم.» آنگاه پیامبر (صلی الله علیه و سلم) فرمود: «المرء مع من أحب» – «انسان با کسی خواهد بود که دوستش دارد.» این کلام مبارک، بشارتی بسیار عظیم برای همهٔ ماست! نثار احترام، تعظیم و محبت به رسول الله و گرامی داشتن ایشان، بزرگ‌ترین سرمایه و دارایی ماست. به برکت این محبت، در روز قیامت از انتظار هولناک و عذاب دوزخ در امان خواهیم بود. امید است به پاس محبت به پیامبرمان، ورود مستقیم به بهشت نصیب ما شود. ان‌شاءالله، الله این موهبت را به همهٔ ما عطا فرماید.

2026-09-26

Other
مولانا شیخ ناظم همیشه می‌پرسید: «عدالت چیست؟» او می‌پرسید: «عدالت به چه معناست؟» مولانا شیخ ناظم فرمود: «عدالت یعنی قرار دادن هر چیز در جایگاه شایستهٔ خود.» حق را به حق‌دار رساندن، و هر چیز را در جای مناسبش، همان‌جایی که به آن تعلق دارد قرار دادن؛ این همان عدالت است. همه‌چیز... حتی کوچک‌ترین چیزهایی که انسان اصلاً به آن‌ها فکر نمی‌کند: اگر آن‌ها را در جای خود قرار دهید، عدالت برقرار می‌شود. و هر جا که عدالت حکم‌فرما باشد، همه‌چیز سامان می‌یابد. البته در ابتدا ذهن انسان به سوی قانون و قضاوت می‌رود. شاید برخی بپرسند: «این چه ربطی دارد؟ سر جای خود گذاشتن اشیاء چه ارتباطی با عدالت دارد؟» اما بی‌تردید حقیقت ماجرا دقیقاً همین است. نظمی که الله آفریده، تمامی مخلوقاتش—الله جل جلاله و عظیم‌الشأن، همه‌چیز را در زیباترین کمال آفریده و در بهترین جایگاهش قرار داده است. اما انسان‌ها به آن پایبند نماندند و این‌گونه همه‌چیز از مدار خود خارج شد. به همین دلیل، امروز دیگر عدالتی در جهان نمانده است؛ عملاً دیگر وجود خارجی ندارد. نیازی نیست خودمان را فریب دهیم، هر کسی این را به خوبی می‌داند. مگر عدالتی هست؟ تنها اندک‌شمارند کسانی که فریب می‌خورند: در این دنیا دیگر هیچ عدالتی وجود ندارد. همان‌طور که گفته شد: هر کس باید جایگاه خود را بشناسد. باید جایگاه آفرینش الله را پاس داشت و به آن احترام گذاشت. اگر این‌جا سنگی جابه‌جا شود و آن‌جا تکه‌ای برداشته شود، دیگر چیزی از عدالت باقی نمی‌ماند. حتی اگر کسی بخواهد عدالت به خرج دهد، در بسیاری از جاها اصلاً به او چنین اجازه‌ای نمی‌دهند؛ موفق نمی‌شود، زیرا آنچه تا این حد نادر است، گویی هیچ است. نیکی کردن و ساختن، دشوار است. اما حتی اگر ساخته شود، ویران کردنِ دوباره‌اش بسیار آسان‌تر است. بنابراین، این مسئولیت توست که هر چیز را در کجا قرار می‌دهی و چه می‌کنی. انسان باید به خود آید و نیت کند: «من این کار را برای رضای الله انجام می‌دهم؛ ان‌شاءالله که برای ما، مردم و مسلمانان سودمند باشد.» اگر واقعاً فایده‌ای در بر دارد، آنگاه باید انجامش داد. اگر فایده‌ای ندارد، باید دقیق‌تر بررسی کرد: اگر خیر و نیکی دارد، انجامش بده؛ وگرنه در هر صورت نیازی به آن نیست. از این رو، اسلام در همه‌چیز راه را به ما نشان می‌دهد؛ دقیقاً روشن می‌سازد چه باید کرد و چگونه باید رفتار نمود. اسلام شیوهٔ درست و ادب لازم را می‌آموزد. بنابراین، نیازی نیست که انسان وقت، زحمت یا پول خود را بیهوده هدر دهد. اگر در دل بیابان مسجدی بزرگ بسازی که هیچ‌کس از آن‌جا گذر نمی‌کند—چه فایده‌ای دارد؟ کاملاً بیهوده و غیرضروری است. هر کس بخواهد آن‌جا نماز بخواند، خیمه‌ای برپا می‌کند، سجاده‌ای می‌اندازد و نماز می‌خواند. همچنین در جایی که جماعتی نیست—یعنی مسلمانی در آن زندگی نمی‌کند—نیازی به ساختن مساجد بزرگ نیست. در عوض، باید در مناطقی از سرزمین ساخت که مسلمانان در آن زندگی می‌کنند و واقعاً نیازی وجود دارد. حتی اگر مسجدی مستقل نباشد: یک آپارتمان، یک نمازخانهٔ کوچک مانند این‌جا یا یک درگاه کاملاً کفایت می‌کند—و نیاز را برطرف می‌سازد. قرآن از «شورا» سخن می‌گوید: انسان باید مشورت کند. باید رایزنی کرد: «آیا این مکان برای مسجد، درگاه یا بنایی مشابه مناسب است؟» و بر اساس آن عمل نمود. اما خرج کردن میلیون‌ها پول برای ساختن مسجدی در میان غیرمسلمانان، جایی که هیچ مسلمانی نیست—چه فایده‌ای دارد؟ هیچ. الله به ما عقل عطا فرموده است؛ انسان باید بسنجد که آیا این کار فایده‌ای دارد یا خیر. البته برای آینده، الله بر همه‌چیز تواناست؛ اگر در آینده آن‌جا مسلمانانی باشند، خودشان خواهند ساخت. اما ساخت‌وساز بی‌هدف و بدون دلیل، نادرست است—این نه دستور الله است و نه رهنمود پیامبر ما (درود و سلام بر او باد). در آن روزگار هیچ مسلمانی این‌چنین بدون تدبیر عمل نمی‌کرد. در آغاز در مکه، آن‌ها نه مسجدی ساختند و نه نمازخانه‌ای؛ تنها پس از ورود به مدینه، مسجد قبا را بنا کردند. نخست در آن‌جا نماز گزاردند و سپس در مدینهٔ منوره، مسجد النبی را بنا نهادند. تنها به‌تدریج در هر کجایی که اسلام پای گرفت، مساجد برپا شدند. شکر خدا، شمار مسلمانان در آن‌جا به شکل چشمگیری افزایش یافت، چنان‌که بر شمار غیرمسلمانان نیز افزوده می‌شد. و بدین‌سان مساجد بیشتری ساخته شد—اما همواره در جایی که نیاز بود. بی‌شک ساختن مسجد، عملی بزرگ و پرفضیلت است. هر کس چنین کند، الله به پاداش آن، خانه‌ای و قصری در بهشت به او عطا می‌فرماید. اما اگر مسجدی مایهٔ فتنه و تباهی شود—مانند آن مسجدی که منافقان ساختند—پیامبر (درود و سلام بر او باد) دخالت فرمود: از آن‌جا که منافق بودند و نیت پلیدی در سر داشتند، دستور داد آن مسجد را تخریب کنند. پس انسان باید با دقت بنگرد که چه چیزی لازم است؛ همان‌طور که گفته شد، اصل و اساس همواره بر عدالت و اندازهٔ درست استوار است. این‌که به هر چیزِ لازم، جایگاه شایسته‌اش داده شود. قرار دادن امور در جایگاه نادرست، عدالت نیست، بلکه ظلم است. عدالت یعنی: قرار دادن هر چیز در جای خود، اقدام در جایی که نیاز است، و تحمیل نکردن امور در جای نامناسب. از این رو، شیخ بابا لقب شریف «حقانی» را داشت: برگرفته از «حق»—کسی که حق هر چیز را ادا می‌کند و عدالت را در حق همه به تمام و کمال به جای می‌آورد. ان‌شاءالله مساجد زیبای بسیاری ساخته شود—در جای شایسته و دقیقاً همان‌جا که نیاز است. گاهی از همان ابتدا نمایان است که در آینده نیاز به وجود خواهد آمد؛ در آن صورت در آن‌جا می‌سازند. در زمان حیات شیخ بابای مرحوممان در قبرس، سنگ بنای مسجد نیکوزیا را نهادیم. حاجی بهاءالدین زمینی را که قرار بود مسجد در آن ساخته شود وقف کرد. در آن زمان، آن‌جا بیابانی خالی بود و تا چشم کار می‌کرد هیچ چیز دیده نمی‌شد. شکر خدا پی‌کنی کردیم، سنگ بنا را گذاشتیم و شیخ بابا دعا فرمود که این مکان پر از جمعیت شود. گرچه در کنار جاده قرار داشت، اما در اطرافش مطلقاً هیچ چیزی نبود؛ سراسر خالی از سکنه. مردم انتقاد می‌کردند: «چرا این‌جا می‌سازید؟ این‌جا که کسی زندگی نمی‌کند، نمازگزاران از کجا خواهند آمد؟» شکر خدا، هنوز ساخت مسجد کامل نشده بود که آن منطقه پر از کارخانه‌ها، کارگاه‌ها، دفاتر و شرکت‌ها شد. امروز هر جمعه ۵۰۰ تا ۶۰۰ مؤمن گرد هم می‌آیند؛ مسجد پر می‌شود، فضای داخل کافی نیست و بسیاری بیرون نماز می‌خوانند. این امر هم به برکت شیخ ماست و هم به سبب دوراندیشی دربارهٔ این‌که در آینده آن‌جا نیاز خواهد بود. حتی در فاصلهٔ حدود ۵۰۰ متری، مسجد دیگری نیز ساخته شد، زیرا این یک مسجد دیگر کفایت نمی‌کرد. بنابراین، ساخت آن مسجد دقیقاً در جای درست و شایسته‌اش بود. اگر چیزی در جای مناسب خود قرار گیرد، فایده می‌بخشد و پاداش عظیمی نزد الله خواهد داشت. اما اگر در ناکجاآباد بسازید، کاملاً بیهوده و بی‌ثمر است. تا زمانی که مسلمانی در آن‌جا زندگی نمی‌کند—اگر به اسلام روی آورند، خودشان خواهند ساخت. الله به همهٔ ما توفیق دهد که درگاه‌ها و مساجد بجا و مناسب بسیاری بنا کنیم.

2026-09-25

Other
امید است الله این گردهمایی ما را وسیله‌ای برای خیر بسیار قرار دهد، ان‌شاءالله. امروز تنها شمار اندکی از مردم این‌جا حضور دارند. در چنین کلان‌شهری، مردم امشب صرفاً به این دلیل که فردا تعطیل است، مشغول کارهای کاملاً متفاوتی هستند. آن‌ها از الله، از دین و از ایمان هیچ نمی‌دانند؛ هیچِ هیچ. آن‌ها فقط به دنبال دنیا و هوای نفس خویش می‌دوند. به خیال خود برای این به دنیا آمده‌اند که فقط خوش‌گذرانی کنند. به‌جای بندگی الله، جان می‌کَنند تا برده‌ی این دنیا شوند. اما این دنیا به هیچ‌کس سودی نمی‌رساند. حتی اگر تمام عمرت برای آن جان بکَنی، در پایان حاصلی برایت نخواهد داشت. انسان باید از این دنیا برای آخرت بهره بگیرد. هر کس گمان کند امور صرفاً دنیوی در آن سرا به کارش می‌آید، در پی توهم و سراب است. دنیا تنها زمانی سودمند است که انسان آن را در راه آخرت به کار گیرد. دنیا مزرعه‌ی آخرت است. هرچه این‌جا بکاری، در آن سرا درو خواهی کرد. چه میلیاردها و میلیون‌ها انسانی که بر این کره‌ی خاک آمدند و رفتند! آن‌ها خاک شدند و به غبار پیوستند. اگر با خاک شدن همه چیز پایان می‌یافت، باز هم خوب بود! اما در روز قیامت، کافران ناله سر خواهند داد که: «ای کاش فقط خاک مانده بودم!» «ای کاش خاک بودم!» اما قضیه به این سادگی نیست؛ انسان خاک باقی نمی‌ماند! ماجرا تمام نشده و کار به این‌جا ختم نمی‌شود! الله آدم (علیه‌السلام) را آفرید. الله او را آفرید تا بندگی‌اش را به جای آورد. «و جن و انس را نیافریدم جز برای آنکه مرا بپرستند.» الله متعال جن و انس را تنها برای عبادت خویش آفریده است. پس معنای زندگی چیست؟ بندگی الله. یک مسلمان بر سر این موضوع ذهن خود را مشغول نمی‌کند؛ او این را به‌سادگی می‌داند. اما مثلاً مردم در اروپا پیوسته در این فکرند که: «ما اصلاً برای چه این‌جا هستیم؟» با این حال، اکثر قریب به اتفاق آن‌ها در ژرفای درون خویش وجود آخرت را حس می‌کنند. مطمئناً در آن‌جا هم افراد زیادی هستند که آن را به فراموشی سپرده‌اند، اما در اصل تقریباً همه از آن باخبرند. اما تصورات غیرمسلمانان به سمت و سوهای کاملاً متفاوتی می‌رود. آن‌ها نگاهی کاملاً مادی به دین دارند. برخی افسانه‌های خدایان سرهم می‌کنند: این‌که پدر و مادری بوده‌اند و با هم دعوا کرده‌اند و چیزهایی از این دست. خدایان خود را به جان یکدیگر می‌اندازند. و بعد —پناه بر الله— حتی برای الله فرزندی قائل می‌شوند. آن‌ها الله را در قالب پیکری انسانی درمی‌آورند. در شرق دورتر، طبیعت را خدا می‌خوانند. فیل‌ها، انواع جانوران و حتی موش‌ها را خدا می‌دانند. آن‌ها الله، عزّ و جلّ، را همانند یک جسم مادی تصور می‌کنند. هنگامی که ایمان کم‌رنگ شود یا به‌کلی از دست برود، انسان‌ها به هر سویی گمراه می‌شوند. در اسلام این اصل حاکم است: «لیس کمثله شیء». «هیچ چیزی اندکی هم همانند او نیست.» نه می‌توانی او را به چیزی تشبیه کنی و نه می‌توانی او را در تصور بگنجانی. هیچ چیز مانند ذات الله نیست. هر آنچه عقل بتواند دریابد، هیچ‌کدام در شأن ذات و صفات او نیست. از این رو در اسلام کاملاً غیرقابل‌تصور است که الله کالبد یا صورتی جسمانی داشته باشد. در اسلام حتی تفکر و خیال‌پردازی درباره‌ی کنهِ ذات الله منع شده است. بلکه ما بزرگی و جلال او را از آثار و آفرینش او می‌شناسیم. به فضا بنگر: زمین ما، سراسر کهکشان ما، از ذره‌ای غبار نیز کوچک‌تر است. ما در پهنه‌ی این جهان هستی چه نقش ناچیزی داریم؟ میلیاردها کهکشان مانند این وجود دارد. در برابر قدرت مطلق الله، انسان، همه‌ی موجودات و کل آفرینش... حتی روح ما نیز نامحدود نیست، بلکه تنها پرتویی از قدرت آفرینندگی اوست. کل جهان هستی در پیشگاه الله، عزّ و جلّ، حتی به اندازه‌ی یک نقطه هم نیست. از همین نکته می‌توان دریافت که اسلام دین راستین الله است. راه‌های دیگر ناقص و سرشار از خطاست؛ همگی از راه راست منحرف شده‌اند. این اسلام و شریعت الهی اسلام است که همه چیز را در خود گرد آورده است. اسلام پیامی کامل است؛ این آیین همه‌ی تعالیم پیشین را به کمال رسانده است. هر کس ایمانی راستین در دل داشته باشد، به آرامش روان می‌رسد. الله با عظمت بی‌پایانش ما را آفرید و هر روز روزی‌مان را عطا می‌کند. همه چیز را مدیون او هستیم و او ایمان را نیز به ما بخشیده است. بنابراین چاره‌ای جز این نداریم که از صمیم قلب شکرگزار او باشیم. ما نعمت‌هایش را شکر می‌گزاریم و برای کسب خشنودی‌اش می‌کوشیم. هر کس برای خانواده‌اش بکوشد، روزی‌شان را درمی‌آورد و با این کار باارزش‌ترین کار ممکن را انجام می‌دهد. اما در نهاد انسان حرص و طمع خفته است. امروزه انسان‌ها بسیار زیاده‌خواه‌تر شده‌اند؛ هر کس فقط می‌خواهد مال بیشتری روی هم بینبارد. بسیاری تنها در پی پول بادآورده و سریع هستند، بدون آن‌که لحظه‌ای به عواقب آن بیندیشند. و در پایان، حتی همان چیزی را که داشتند از دست می‌دهند. در حالی که قناعت بزرگ‌ترین ثروت است. در گذشته در ترکیه، سنت صنفی «اخی‌ها» وجود داشت. بازرگانان با ایمان خود زندگی می‌کردند، تجارتی صادقانه داشتند و در پیشه‌ی خویش استاد بودند. آن‌ها دارای ارزش‌های اصیل و ادب و نزاکت بودند. اگر کاسبی صبح اول وقت دشت کرده بود و مشتری بعدی می‌آمد، می‌گفت: «لطفاً نزد همسایه‌ام برو، او امروز هنوز دخلی نداشته است.» آن‌ها جوانان را در حرفه‌های شرافتمندانه آموزش می‌دادند تا مدرک استادی خود را بگیرند. دیگر هیچ اثری از آن در آن‌جا باقی نمانده است؛ مسلمانان همه‌ی آن را کنار گذاشتند. این‌جا در غرب هنوز این رسم وجود دارد: نزد استاد شاگردی می‌کنی، کارآموزی می‌گذرانی و حرفه‌ای یاد می‌گیری. هنگامی که امپراتوری عثمانی فروپاشید، تمام این رسوم والا را به‌سادگی ملغی کردند. به‌جای آن دستور دادند: «اکنون باید کلاه شاپو و شلوار غربی بپوشید!» در حالی که مردم به‌شدت فقیر بودند و حتی پولی برای حداقل مایحتاج زندگی نداشتند. آن زمان می‌گفتند: «این‌ها را بپوشید، وگرنه اجازه ندارید وارد شهر شوید!» بدین ترتیب، فضایل و خصلت‌های نیکوی مردم ما رفته‌رفته از میان رفت. و بی‌بندوباری و وقاحت جای آن‌ها را گرفت. چه رسد به این‌که مشتری را به همسایه واگذار کنند؛ امروزه مشتری را از جلوی چشم او قاپ می‌زنند. تنها به این فکرند که چطور با بیشترین مهارت کلاه بر سر مشتری بگذارند. و پس از آن شانه بالا می‌اندازند که: «خب، ایمان ضعیف شده است دیگر.» گمان می‌کنند چیزی به دست آورده‌اند، اما متوجه نیستند که چقدر زیان می‌کنند. آن‌ها آخرت خود را بر باد می‌دهند و هم‌زمان دنیایشان را هم ویران می‌کنند. چه چیزهایی که در این دنیا به چشم نمی‌بیند! زمانی کسی بود که با جن‌ها سر و کار پیدا کرده بود. در ازبکستان مدارس دینی بی‌شماری وجود دارد. در آن‌جا اتاقی بود که می‌گفتند جن‌زده است. شب‌ها هیچ‌کس اجازه نداشت وارد آن شود؛ هر کس جرئت می‌کرد، چیزی او را می‌گرفت و بیرون در پرتاب می‌کرد. داستانی در این باره روایت کرده‌اند: ظاهراً در قهوه‌خانه‌ای مردی جنی را به خدمت گرفته بود. افراد کنجکاو نزد او رفتند؛ مرد واقعاً آن‌جا نشسته بود و می‌گفت: «چای بیاور!»، و بی‌درنگ چای داغ و بخارآلود حاضر می‌شد. گفتند: «یکی دیگر، یکی دیگر!» و بعد گفتند: «این موجود را به ما بفروش!» صاحبش گفت: «اصلاً حرفش را هم نزنید.» اما تجار دست‌بردار نبودند و ثروتی هنگفت به او پیشنهاد دادند. آن‌ها مبلغی سرسام‌آور پرداختند. بلافاصله او را با خود بردند! همین‌که او را گرفتند، دستور دادند: «برای ما گنج‌های پنهان بیاور، برای ما طلا بیاور، ثروت فراهم کن!» اما هیچ اتفاقی نیفتاد. حتی ذره‌ای. «یعنی چه؟ قرار بود بتوانی همه‌چیز را فراهم کنی! پس گنج‌های طلای ما کجاست؟» آن‌وقت او گفت: «من که فقط می‌توانم چای بیاورم!» به‌راستی، هنگامی که زمان مهدی (علیه‌السلام) فرا رسد - شیخ بابا همیشه می‌گفت... امروزه در جاهای زیادی طلا پنهان شده است، اما با طلسم محافظت می‌شود. هیچ انسانی توان بیرون کشیدن آن را ندارد. تنها زمانی که مهدی (علیه‌السلام) ظهور کند، به جن‌ها دستور خواهد داد و آنها همه‌چیز را بیرون خواهند آورد. اما آن زمان طلا حتی یک سنت هم ارزش نخواهد داشت. در این باره فرموده‌ای از پیامبرمان (صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم) وجود دارد: «در آخرالزمان، مردی با زکات خود در خیابان‌ها خواهد گشت و کسی را پیدا نخواهد کرد که آن را بپذیرد.» هر چیزی به وقت خود ارزش دارد. اکنون زمان آن است! هر کس امروز نماز نخواند، امروز صدقه ندهد و کار خیری نکند... اکنون زمان آن است! مردم نماز را فراموش کرده‌اند و فقط به دنبال پول می‌دوند. تمام ثروت‌ها بدون تسلیم در برابر الله چه سودی برایت دارد؟ بی‌ارزش از میان انگشتانت فرو خواهد ریخت. تمام ثروت‌های دنیا به پیامبرمان (صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم) پیشنهاد شد - حتی کوه احد از طلای ناب. اما پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم) با سپاسگزاری آن را نپذیرفتند. ایشان حتی از یک تاجر یهودی غله قرض می‌کردند. آن مرد احترامی سرش نمی‌شد؛ گاهی می‌آمد و سخنان گستاخانه می‌گفت. اصحاب می‌خواستند دخالت کنند، اما پیامبرمان اجازه ندادند. اگر این دنیا حتی کمترین ارزشی می‌داشت، پیامبرمان (صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم) برای آن ارزشی قائل می‌شدند. اما ایشان هیچ توجهی به آن نکردند. الله ما را از کسانی قرار دهد که بر راه او استوار می‌مانند، ان‌شاءالله. دنیا تنها وسیله‌ای برای رسیدن به هدف است: اگر از آن برای آخرت استفاده کنی، هر کار و تلاشت برای رضایت الله خواهد بود. بیایید حلال کسب کنیم، بخوریم، بیاشامیم و زندگی کنیم - اما همواره با نیت جلب رضایت او. شما تنها به خاطر الله، عز و جل، از ما پذیرایی می‌کنید. «چرا این کار را می‌کنید؟ چرا خوراک و نوشیدنی‌تان را با ما سهیم می‌شوید؟» - «تنها برای رضای الله.» هر بخشش شما صرفاً از روی عشق به الله است. شما هیچ تشکری و هیچ پولی در ازای آن نمی‌خواهید - شما فقط نزدیکی به الله را می‌خواهید. این است سود واقعی در زندگی. الله بر ایمان، اخلاص و تقوای شما بیفزاید، ان‌شاءالله. الله به مردم هدایت عنایت فرماید. شیطان البته نهایت تلاش خود را می‌کند تا راه‌های جدیدی برای گمراه کردن مردم پیدا کند. در مقابل، مجالسی مانند این به نوری خالص بدل می‌شوند - به نور ایمان، ان‌شاءالله.

2026-09-25

Other
مبارک باشد، ماشاءالله. آیا امروز اولین نماز جمعه در اینجا بود؟ ان‌شاءالله سرشار از برکت و عافیت باشد. الله نصیب فرماید که این نماز جمعه به همان اولین نماز جمعه‌ای که پیامبر در راه مدینه اقامه فرمودند متصل گردد، و پاداش آن به ما نیز برسد. ان‌شاءالله... ببینید، ما اکنون درست در دل مرکز کفر قرار داریم. امید است تا زمانی که فرصت باقی است، این مکان وسیله‌ای برای هدایت مردم باشد. همانا دین حقیقی نزد الله، اسلام است. از آدم ـ علیه‌السلام ـ تا روز قیامت، در پیشگاه او هیچ دینی جز اسلام وجود ندارد. همه پیامبران گواهی دادند: «ما از تسلیم‌شدگان (مسلمانان) هستیم»، همان‌طور که در قرآن نیز صریحاً بیان شده است. تمام کتب آسمانی پیش از قرآن همین حقیقت را اعلام کردند: اینکه در کنار حقیقت الهی، هیچ آیین دیگری وجود ندارد. حال اگر پرسیده شود: «دین در اصل به چه معناست و چرا اسلام تنها راه است؟»... زیرا حقیقت دین، اخلاص و خیرخواهی است. و خیرخواهی یعنی چه؟ خیرخواهی یعنی همواره سفارش کردن به راستی، نیکی و مصلحت. انسان می‌پرسد: «چگونه زندگی‌ام را سامان دهم و در آن به رستگاری برسم؟»، و دیگری راه درست را به او نشان می‌دهد. هر کس جویای خیر باشد و بخواهد انسانی درستکار باشد، در پی چنین پندی برمی‌آید. به هر روی، تمام احکام و رهنمودهای دین صرفاً حول نیکی و خیر و صلاح می‌چرخد. هیچ‌کس که با گفتن «چگونه فساد و تباهی به بار آورم؟» طلب نصیحت و راهنمایی نمی‌کند! هیچ انسانی نزد خردمندی نمی‌رود تا بپرسد: «چگونه بدی کنم، چگونه دزدی کنم یا دیگران را فریب دهم؟» سرانجام به چنین چیزی اندرز نمی‌گویند؛ یاری رساندن به یکدیگر در کار بد، صرفاً همدستی در گناه است. اگر کسی برای بدی کردن مشورت بخواهد و دیگری به او کمک کند، چنانچه کارشان برملا شود، هر دو به یک اندازه گناهکارند. دقیقاً به همین دلیل است که خانقاه‌ها و مساجد، کانون‌های نیکی و پرهیزکاری‌اند. این‌ها اماکن متبرکی هستند که در آن‌ها نیکی آموخته می‌شود و حقیقت و عدالت گسترش می‌یابد. دین ما حیات معنوی را تقویت می‌کند، اما با همان وضوح نیز شیوه رفتار ما با یکدیگر را در زندگی روزمره سامان می‌بخشد. چنان‌که در آیه خطبه نماز جمعه امروز آمده است: «ای کسانی که ایمان آورده‌اید! هرگاه بدهی یا وامی برای مدتی معین به یکدیگر دادید، آن را بنویسید.» قرآن کریم به ما هشدار می‌دهد: قرارهای معاملی خود را – به جز دادوستدهای نقدی و روزمره – مکتوب کنید و بر آن گواه بگیرید. اما چرا آفریدگار چنین دستوری به ما می‌دهد؟ مگر می‌توان گفت: «دین چه ارتباطی به تجارت و معاملات مالی دارد؟» کاملاً برعکس؛ اساس ایمان دقیقاً در همین‌جاست: اینکه هرگز به حق دیگران دست‌درازی نشود و حق خود انسان نیز پایمال نگردد. اگر سهل‌انگاری کنی، برادرت را به گناه وسوسه می‌کنی و در پایان، مال خودت را هم از دست می‌دهی. کسی که جانب احتیاط را نگه ندارد، در به دست آوردن مال نامشروع (حرام) توسط دیگری شریک جرم است. صرفاً به وعده زبانی تکیه کردن و بدون رسید گفتنِ «بگیر عزیزم، هروقت توانستی پس بده...»، از بنیان نادرست است. اگر آن را می‌بخشی سخن دیگری است، اما اگر قرض می‌دهی، حتماً و قطعاً باید آن را مکتوب کنی. اگر چیزی نوشته نشود و طرف مقابل پس ندهد – یا با وجود توانایی، عمداً در پرداخت تأخیر اندازد – آن مال، ناپاک و حرام می‌گردد. اگر فرزندان با چنین مال نامشروعی بزرگ شوند، در آینده به آسانی به بیراهه می‌روند و نافرمان می‌گردند. مال حرام در جسم انسان، راه را برای انواع بیماری‌ها می‌گشاید. با مال حرام نمی‌توان مسجدی ساخت؛ صدقات و زکاتی هم که از آن پرداخت شود، نزد الله پذیرفته نیست. پس فقط فریاد برنیاور که: «پو‌لم از دست رفت!»، بلکه پیش از هر چیز نگران این باش که خودت سبب تبدیل شدن آن پول به حرام شده‌ای. و اگر بپرسی: «پس چه باید بکنم؟»... دستور الهی کاملاً روشن است: بدهی را مکتوب کن و پای آن امضا بگیر. وقتی وظیفه‌ات را انجام دادی و همه چیز را ثبت کردی، دیگر گناهی متوجه تو نیست؛ خواه طرف مقابل پرداخت کند و خواه نکند. در زمان حیات مولانا شیخ ناظم نیز افراد بسیاری می‌آمدند و گلایه می‌کردند: «استاد، به کسی قرض داده‌ام اما پس نمی‌گیرم!» شیخ بابا همواره می‌پرسید: «آیا پیش از دادن پول، از من نظر خواسته بودی؟» و امروزه نیز پیوسته دقیقاً همین شکایت‌ها را می‌شنویم. تقریباً هر روز کسی می‌آید و ناله سر می‌دهد: «پولی قرض دادم و دیگر اثری از آن نمی‌بینم»، یا «وارد شراکتی شدم و حقّم را خوردند.» در حدیث یادشده در خطبه، پیامبر به ما نوید می‌دهد: هر کس با نیت صادقانه برای بازپرداخت وامی بگیرد، الله یار او خواهد بود و پرداخت آن را برایش آسان می‌گرداند. این نیت و حالت درونی، بسیار سرنوشت‌ساز است. همان‌طور که گفته شد: در امور معاملاتی حتماً باید این قواعد را رعایت کرد. زیرا به هر سو بنگرید، سرشت انسانی همه‌جا از ضعف‌های یکسانی رنج می‌برد. برخی از همان ابتدا با قصد نیرنگ و فریب پول قرض می‌کنند؛ دیگران نیت خیر دارند، اما ناخواسته دچار تنگدستی می‌شوند. به کسی که مایل به پرداخت است اما توانایی ندارد، مهلت می‌دهند؛ طلبکار مدارا می‌کند و در صورت نیاز آن را به حساب زکات می‌گذارد تا از بار بدهکار بکاهد. اما اگر نیت از آغاز ناپاک باشد – با این پندار که: «این‌ها درویش‌های دل‌رحمی هستند و اعتراضی نمی‌کنند؛ بیایید پولشان را بگیریم» – آنگاه نه برای گیرنده برکتی خواهد داشت و نه برای دهنده. الله همه ما را از چنین نیات پلیدی مصون بدارد. گاهی مراجعان در اینجا در درگاه می‌پرسند: «چرا اصلاً اهل معنا در مسائل دنیوی دخالت می‌کنند؟» اما زندگی روزمره به هر حال یک واقعیت است... ما موجودات تماماً روحی نیستیم، بلکه انسان‌هایی از گوشت و پوستیم. تا زمانی که جان در بدن است، نمی‌توان به همین سادگی از تکالیف دنیوی شانه خالی کرد. اگر اعمال و پیوندهای این‌جهانی به بیراهه رود، بی‌شک حیات معنوی نیز از آن آسیب خواهد دید. در روزگاران گذشته، مردم غیرت و حیایی بس متفاوت داشتند. حکایت می‌کنند که قرن‌ها پیش، حتی دزدان نیز از سر احترام به حریم خصوصی ساکنان هرگز پا به اتاق خواب نمی‌گذاشتند، بلکه تنها آنچه را پیش‌رو بود برمی‌داشتند و می‌رفتند. حتی نزد آنان نیز خط قرمزی وجود داشت؛ مرزها را می‌شناختند و بارقه‌ای از شرم در وجودشان بود. حتی به هنگام ارتکاب گناه با خود می‌گفتند: «ما خطایی کرده و ستم روا داشته‌ایم؛ دیگر حریم خانه را نشکنیم و گناهی سنگین‌تر بر دوش نکشیم.» الله همه انسان‌ها را از دست یازیدن به مال نامشروع محفوظ بدارد. مال حرام باری بسیار سنگین است – الله همواره ما را از آن در پناه خود دارد. توانایی پرهیز از گناه و محرمات، نعمتی بی‌بهاست. بزرگ‌ترین بخشش و موهبت، ایمان است – و بلافاصله پس از آن، توانایی دوری گزیدنِ آگاهانه از حرام قرار دارد. الله از همه شما راضی و خشنود باد.

2026-09-24

Other
«خجسته است الله، بهترینِ آفرینندگان» (۲۳:۱۴)، این کلام الله، عزّ و جلّ، است. هیچ‌کس کامل‌تر از الله عزّ و جل نمی‌آفریند. الله عزّ و جل می‌فرماید: «بلندمرتبه باد نام او». در هر آنچه او پدید آورده و آفریده است، کوچک‌ترین نقصی وجود ندارد. الله عزّ و جل همه‌چیز را در نهایت زیبایی آفریده است. او به هر چیزی جایگاه بی‌نقصش را عطا کرده است. می‌گوییم: الله عزّ و جل آفرینش خود را بی‌هیچ استثنایی در زیباترین و کامل‌ترین صورت شکل داده است. الله عزّ و جل این زمین را آفریده است. بیایید دوباره بگوییم: «خجسته است الله، بهترینِ آفرینندگان» (۲۳:۱۴)؛ این سخن اوست. او بهترینِ آفرینندگان است؛ در هر حال، تنها آفرینندهٔ حقیقی خود اوست. با این وجود، او نام خود را می‌ستاید تا مگر انسان‌ها سرانجام به خود آیند. الله عزّ و جل این جهان را آفرید تا انسان در آن سکنا گزیند و زندگی کند. از دیدگاه صرفاً مادی، تمامی زمین از یک خاستگاه سرچشمه می‌گیرد. شناخته‌شده‌ترین نمونه از آن، حجرالاسود است که مستقیماً از بهشت فرود آمد. چیزهای دیگری نیز وجود دارند، اما برای مردم چندان شناخته‌شده نیستند. نشانه‌های دیگری نیز هست، اما نقطهٔ تمرکز، این سنگ متبرک و مقدس است. و الله عزّ و جل باقی این زمین را به گونه‌ای قرار داده که در خدمت انسان باشد. در قرآن کریم آمده است: «از آن شما را آفریدیم، و به آن بازتان می‌گردانیم، و بار دیگر شما را از آن بیرون می‌آوریم.» (۲۰:۵۵) «از خاک آفریده شده‌اید، به آن بازمی‌گردید، و در روز رستاخیز دوباره از آن برانگیخته خواهید شد.» انسان‌ها هر چقدر هم به این دنیا دل ببندند، تنها اندک زمانی از آن بهره‌مند می‌شوند و سپس خود از میان می‌روند. هیچ‌کس نمی‌تواند این دنیا را با خود ببرد. بنابراین هر کس فریب دنیا را بخورد، زیان‌دیده است. دنیا برای هیچ‌کس ماندگار نیست. پیامبر ما (درود و سلام بر او باد) می‌فرماید: کسی که در روز حساب به الله ایمان داشته، اما هرگز نماز نخوانده و تنها ستم و گناه کرده باشد، به آتش دوزخ خواهد رفت. هر کس این‌گونه رفتار کرده باشد، به آتش می‌افتد. اما دست‌کم او به الله ایمان داشته است... وضعیت برای کسی که او را به‌کلی انکار می‌کند، کاملاً تفاوت دارد. این فرد باایمان هرچند وارد آتش می‌شود، اما سرانجام نجات خواهد یافت. چه صدها هزار سال و چه میلیون‌ها سال ناچار به تحمل عذاب در آنجا باشد، بالاخره روزی بیرون خواهد آمد. و آخرین فرد باایمانی که از دوزخ خارج می‌شود... هنگامی که وارد بهشت می‌شود، با خود می‌پندارد: «دیگر برای من چیزی باقی نمانده است. میلیاردها روح پیش از من در آنجا هستند؛ دیگر چه چیزی می‌تواند برای من باشد؟ آیا اصلاً جایی باقی مانده؟ حتی جای کوچکی هم نیست که سرم را بگذارم!»، چنین می‌پندارد. با این حال، الله عزّ و جل حتی به او پادشاهی و قلمرویی می‌بخشد که چندین برابر بزرگ‌تر از تمام این زمین است. و این نه فقط برای چند سال یا به اندازهٔ عمر یک انسان، بلکه برای ابدیت است. پس هر کس در پی دنیا بدود تا چند روزِ گذرا را برای خود تضمین کند و در این میان الله را فراموش نماید، در برابرش سرکشی کند یا او را انکار نماید، همه‌چیز را باخته است؛ او به‌راستی از عقل بی‌بهره است. زیرا این زندگی دنیوی بسیار محدود است. چیزی از بیرون به آن افزوده نمی‌شود؛ انسان نمی‌تواند چیزی را به زور به دست آورد. دنیا فقط همین دنیاست و بس. این جهان برای هر یک از ما تنها گذرگاهی بیش نیست. هیچ‌کس نمی‌تواند اینجا بماند. حیات جاودانه‌ای در اینجا وجود ندارد. امروزه همگان از هوش مصنوعی و این قبیل موضوعات سخن می‌گویند، اما این نیز به محدودیت‌های خود خواهد رسید. بسیاری گمان می‌کنند با این چیزها می‌توانند جسورانه‌تر الله را انکار کنند. اما این امر نیز حد و مرزهای مشخصی دارد. کسی که ایمانش ضعیف است یا اصلاً به الله باور ندارد، از این چیزها سخت پریشان و آشفته می‌شود: سرانجامِ این‌ها چه خواهد شد، به کجا خواهد انجامید...؟ الله هست! بدون خواست و ارادهٔ الله عزّ و جل، برگی تکان نمی‌خورد، هیچ اتفاقی رخ نمی‌دهد و مطلقاً چیزی پدید نمی‌آید. الله عزّ و جل در قرآن کریم می‌فرماید: «و آنچه را در زمین و دریاست برای شما رام ساخت.» (۲۲:۶۵) او هر آنچه در خشکی و دریاست را در خدمت شما قرار داده است. ما مسلمانان باید دریابیم که همه‌چیز از ارادهٔ او سرچشمه می‌گیرد و بدون ارادهٔ او مطلقاً هیچ چیزی رخ نمی‌دهد. اما امروزه حتی بسیاری از مسلمانان نیز به‌شدت دچار تردید و سردرگمی شده‌اند. افکارشان آشفته و درهم‌پیچیده است. چرا که هر جا ایمان نباشد، آرامش درونی نیز وجود نخواهد داشت. در قرآن کریم آمده است: «هر فریادی را علیه خود می‌پندارند.» (۶۳:۴) الله در قرآن مجید آنان را چنین توصیف می‌کند: «می‌ترسند همه‌چیز علیه آنان شود»... این وصفِ کسانی است که ایمانی ندارند. اما کسی که ایمان دارد، به تقدیر و تدبیر او اعتماد می‌کند: «همه‌چیز از جانب الله است؛ چه خوبی و چه آزمایش.» او با چنین یقینی زندگی را سپری می‌کند. روزیِ مقدرشده برای ما بی‌گمان به ما خواهد رسید. انسان باید به این امر آگاه باشد. باید همه‌چیز را به دست او سپرد و خود را مدام با نگرانی‌های دنیوی فرسوده نکرد. الله عزّ و جل می‌فرماید: «بسا چیزی را ناخوش بدارید که آن برای شما خوب است، و بسا چیزی را دوست بدارید که برای شما بد است.» (۲:۲۱۶) بنابراین امور دنیا را به کسانی واگذارید که تنها برای همین دنیا زندگی می‌کنند. بگذارید ذهنشان را درگیر کنند و خود را به فرسودگی بکشانند؛ آنان را به حال خود رها کنید و آرامش جانتان را حفظ نمایید. اینجا نیز همه‌چیز بیش از اندازه حول محور دنیا و خواهش‌های نفسانی می‌چرخد... امروزه تقریباً همه‌جا اوضاع چنین است، اما در برخی جاها مردم حتی بیشتر از این امور متأثر و غرق در آن می‌شوند. زیرا هر کسی تنها می‌خواهد نفس خود را خشنود سازد. اما هر کس نفس خود را مهار کند، کاملاً پیروز خواهد شد. در غیر این صورت، در زندگی هرگز چیزی انسان را سیر نخواهد کرد. انسان تنها خودش را تباه می‌کند و اطرافیانش را نیز با خود به گرداب می‌کشد. بهترین درمان برای آن، یافتن دوستان نیکوست. همراه شدن با انسان‌های بااخلاص. یاری رساندن و پند دادنِ یکدیگر در نیکی‌ها... پیامبر ما فرمود: «دست الله با جماعت است.» یاریِ الله در همراهی و همدلی نهفته است. کسی که از جمع جدا شود، به‌آسانی از دست می‌رود. به‌ویژه در این دوران... یک دوست بد بیش از شیطان تباهی به بار می‌آورد. کاری را که شیطان از پسِ آن برنمی‌آید، یک دوست ناسالم به‌آسانی انجام می‌دهد. از چنین افرادی دوری کنید. امید است الله به همهٔ شما و به ما نیز یاری رساند. در سراسر جهان... اینجا شاید بیشتر به چشم آید، اما دیگر در هیچ کجا امنیت حقیقی وجود ندارد. امید است الله به‌زودی به ما گشایش و رهایی عطا فرماید. این نجات‌بخش، امام مهدی (علیه‌السلام) است. تا زمان ظهور او، باید استوار بمانیم. هنگامی که او بیاید، همهٔ این ستم‌ها پایان خواهد یافت و ریشه‌کن خواهد شد. امید که به‌زودی ظهور کند. و توفیق تنها از جانب الله است. الفاتحه.

2026-09-24

Other
ان‌شاءالله پربرکت و سرشار از رحمت باشد. همان‌طور که بارها می‌گوییم، درگاه‌ها مانند واحه‌هایی در دل کویر هستند. همه‌جا شبیه بیابان است. چه جور بیابانی؟ گرچه از «سرسبزی» سخن می‌گویند، اما... از نظر ایمان و معنویت، همه‌چیز کاملاً برهوت و به بیابان تبدیل شده است. دیگر مطلقاً هیچ چیزی نمانده است. مردم تشنه معنویت هستند، اما هیچ‌کس آبی از رحمت الله به آنان نمی‌نوشاند؛ مگر همین درگاه‌ها... اینجا دیار کفر است؛ اما حتی در جاهایی که کفر حاکم نیست هم معنویت چندانی وجود ندارد. اما دقیقاً در اینجا بیش از هر جای دیگری به آن نیاز است؛ آن‌ها واحه‌هایی واقعی هستند. هر کس به چنین مکان‌هایی بیاید، بهره فراوانی می‌برد. او این برکت را دریافت می‌کند، زیرا این مکان‌ها تنها برای رضای الله برپا شده‌اند. نه برای کسب منفعتی از کسی، بلکه تنها و فقط به خاطر الله. آن‌ها ساخته شده‌اند تا ایمان همه مسلمانان تقویت شود؛ چه پیر و چه جوان، چه مرد و چه زن. هدف واقعی و معنای اصلی درگاه‌ها دقیقاً همین است: آموزش دین و نشان دادن راه راست. به‌ویژه درگاه‌های نقشبندی... بی‌تردید این امر برای درگاه‌های دیگر نیز صدق می‌کند؛ اما به نقشبندی‌های بااخلاص هیچ‌کس نمی‌تواند حتی یک کلمه ایراد بگیرد. شکر الله، طریقت نقشبندی ناب‌ترین جوهره شریعت است. خواه سنت، واجب، فرض یا مستحب باشد؛ تمام نمازها، عبادات، ذکرها و درودها، بی‌کم‌وکاست همان‌گونه که پیامبر (صلی الله علیه و سلم) عملاً نشان داده‌اند، حفظ شده است. به همین دلیل است که این درگاه‌ها تا این اندازه گران‌بها و ارزشمندند؛ بیشترین بهره را در اینجا می‌توان یافت. البته که باید به مسجد هم بروید. اما مناطق بسیاری وجود دارد که اصلاً مسجدی در آن نیست. دقیقاً در چنین جاهایی است که به صورت جمعی نماز اقامه می‌شود و علم آموخته می‌شود. البته بانوان روزهای مخصوص به خود را دارند و آقایان هم روزهای خودشان را؛ و برای کودکان نیز تدبیری شده است. آن‌ها باید از این راه پیروی کنند، همان‌طور که پدر بزرگوارم و اساتید تعیین فرموده‌اند. الله از همه آن‌ها خشنود باد. همان‌طور که گفته شد: هر که به اینجا بیاید، برکت معنوی نصیبش می‌شود. کسی که نمی‌آید شاید به جای دیگری برود؛ اما اهمیت درگاه‌ها واقعاً بسیار زیاد است. بنابراین در هر کجا که درگاه یا مسجدی وجود دارد: به آنجا بروید، بدون اینکه حتی یک هفته را از دست بدهید. انسان باید برود تا مایه برکت خودش باشد و به خانواده و اطرافیانش نیز خیر برساند. الله از همه کسانی که در این راه سهمی دارند خشنود باد. الله بر شمار آنان بیفزاید.