Mawlana Sheikh Mehmed Adil. Translations.

ما از اولیا دیدار کردیم. زیرا قدرت معنوی اولیا در آرامگاهشان برای زائر قابل احساس است. الحمدلله که این دیدار برای ما میسر شد. ما برای سه، چهار روز به خارج از استانبول سفر کردیم تا از اولیا دیدار کنیم. این دیدار، دور از برادران و خواهران، مانند خلوت کوچکی بود که انسان گاهی برای تفکر به آن نیاز دارد. الله متعال و قادر، اغلب مکانی در کوه‌ها، بر فراز قله‌ها، برای اولیای خود قرار داده است. اگر به اکثر اولیا نگاه کنید، قبر و آرامگاه آنها در کوهستان است. زیرا کوه‌ها معنای عمیقی دارند. کوه‌ها اهمیت زیادی دارند؛ چه برای این دنیا و چه برای ایمان. پیامبر ما (صلی الله علیه و آله و سلم) نیز پیش از بعثت، یعنی قبل از نزول وحی، برای عبادت به غار حرا در کوه نور، که مشرف به مکه است، پناه می‌برد. او روزها، گاهی یک ماه کامل، در آن قله می‌ماند. در این کوه‌ها رازی، حکمتی خاص نهفته است. تجلیات و نعمت‌های الهی به آنجا سرازیر می‌شوند. به همین دلیل، دیدار ما - ان‌شاءالله - تلاشی برای پیروی از الگوی پیامبران بود. باشد که الله آن را بپذیرد. ان‌شاءالله خیر و برکت به همراه داشته باشد. ان‌شاءالله موجب اجابت دعاهایمان شود. باشد که الله ایمان ما را قوی‌تر کند. ان‌شاءالله همه خوبی‌هایی را که ایمان ما را محکم می‌کند، به ما عطا فرماید. زیرا با شکرگزاری و دعای مداوم، خوبی، برکت و ایمان افزایش می‌یابد. الحمدلله به سلامت بازگشتیم. تمام سپاس و ستایش مخصوص الله است. ان‌شاءالله برای ما و برادران و خواهرانمان برکت، آرامش و شفا به همراه داشته باشد.

یک ضرب‌المثل حکیمانه وجود دارد: «همت الرجال تقلا الجبال». این به معنای آن است که عزم راسخ افراد درستکار، کوه‌ها را جابه‌جا می‌کند. تا زمانی که انسان به اندازه کافی مصمم باشد، هیچ چیز نمی‌تواند مانع او شود. با اجازه الله، او می‌تواند به هر آنچه که قصدش را دارد، دست یابد. البته، این اراده باید در خدمت خوبی باشد. برای انسان انجام کار بد آسان‌تر از انجام کار خوب است. در مقابل، انجام کار خوب به طور قابل توجهی دشوارتر است. چرا اینطور است؟ زیرا شیطان، نفس اماره و محیط اجتماعی تلاش می‌کنند تا به محض اینکه انسان تصمیم به انجام کار خوب می‌گیرد، مانع او شوند. متأسفانه، در دنیای امروز اوضاع به این شکل است. در حالی که کار خوب مورد تحقیر و مانع‌تراشی قرار می‌گیرد، کار بد مورد ستایش قرار می‌گیرد و به عنوان یک امر عادی جلوه داده می‌شود. کار به جایی رسیده است که دیگر حتی نمی‌توان کار بد را به عنوان کار بد نام برد. زیرا اکثر مردم طرف بدی را انتخاب کرده‌اند؛ بدی را به عنوان «خوبی» به آنها فروخته‌اند و آنها آن را باور کرده‌اند. اگرچه می‌توانند زندگی پاک و خوبی داشته باشند، آن‌گونه که شایسته یک انسان است، دقیقاً برعکس آن را انتخاب می‌کنند. و این انتخاب را طوری ارائه می‌دهند که گویی یک دستاورد بزرگ است. اما به این هم قانع نیستند. گویی این کافی نیست، تحمل نمی‌کنند که اقلیتی در جامعه سعی در داشتن یک زندگی شرافتمندانه داشته باشند. فشار می‌آورند و می‌گویند: «شما هم باید مثل ما بشوید.» این وضعیت یادآور آن چیزی است که پیامبران در گذشته تجربه کرده‌اند. وقتی پیامبری می‌آمد تا مردم را به راه راست دعوت کند، اغلب طرد می‌شد. حتی کار به جایی می‌رسید که با او دشمنی می‌کردند و می‌گفتند: «به چه حقی به ما خوبی و زیبایی را تجویز می‌کنی؟ ما چنین کسی را اینجا نمی‌خواهیم!» الله ما را حفظ کند - زمانه ما دوباره مانند آن روزها شده است. بله، انجام کار خوب دشوار شده است. اما هر چه عملی دشوارتر باشد، پاداش آن نزد الله بیشتر است. بنابراین، یک بنده در راه الله از آنچه دیگران می‌گویند یا انجام می‌دهند، دلسرد نمی‌شود. برای او فقط فرمان الله مهم است. حتی اگر تمام دنیا علیه او باشد و او تنها باشد، موظف است کار درست را انجام دهد. سرزنش مردم در این مورد اهمیتی ندارد. ارزش واقعی در خود عمل خوب است که با وجود همه مقاومت‌ها انجام می‌شود. و همانطور که گفته شد: هر چه سختی انجام کار خوب بیشتر باشد، پاداش آن بیشتر است. باشد که الله به همه ما آسانی و به مردم هدایت عطا کند. زیرا بسیاری از مردم کارهای بد و گناهانی را که مرتکب می‌شوند، به اشتباه خوب می‌دانند. به خودشان می‌گویند: «زندگی همین است، این که عادی است.» در حالی که انسان دارای عقل و خرد است. و دستورات الله صریح و روشن است. بنابراین، باید از این دستورات پیروی کرد. کسی که این کار را نکند، فقط ناامیدی در انتظار اوست. سودی ندارد، بلکه فقط ضرر زیادی به بار می‌آورد. باشد که الله همه ما را حفظ کند. باشد که الله به همه بشریت هدایت عطا کند.

يَـٰٓأَيُّهَا ٱلنَّبِيُّ إِنَّآ أَرۡسَلۡنَٰكَ شَٰهِدٗا وَمُبَشِّرٗا وَنَذِيرٗا (۳۳:۴۵) وَدَاعِيًا إِلَى ٱللَّهِ بِإِذۡنِهِۦ وَسِرَاجٗا مُّنِيرٗا (۳۳:۴۶) الله، والذی جلاله و عظمته، به پیامبر اکرم، صلی الله علیه و آله و سلم، اکرام می‌کند. او را گرامی می‌دارد. می‌فرماید: «ما تو را فرستادیم...» الله متعال، پیامبر اکرم، صلی الله علیه و آله و سلم، را به عنوان رحمتی برای تمام بشریت فرستاده است. او را به عنوان نوری و رحمتی برای مردم فرستاده است. هر نعمت و خیری به خاطر پیامبر، صلی الله علیه و آله و سلم، به ما می‌رسد. راه او، راه نور است. هر کس از راه او پیروی نکند، به بدبختی دچار می‌شود. هر کس به او احترام نگذارد، خود را فریب می‌دهد. هر چقدر هم که به او احترام بگذارید، باز هم شایسته است. امام بوصیری در قصیده بردۀ خود می‌گوید: «تا زمانی که آنچه مسیحیان در مورد پیامبرشان می‌گویند را نگویید، هر چقدر می‌خواهید او را ستایش و تمجید کنید.» در ستایش پیامبر، صلی الله علیه و آله و سلم، هیچ محدودیتی وجود ندارد. آنچه شیطان از آن متنفر است را دوست بدارید. زیرا آنچه شیطان از آن متنفر است، ستایش، تکریم و دوست داشتن پیامبر، صلی الله علیه و آله و سلم، است. دقیقا از همین متنفر است. او مردم را با این حرف که «شما اشتباه می‌کنید» گمراه می‌کند. به آن‌ها وسوسه می‌کند: «هیچ کس جز الله نباید ستایش و تمجید شود.» در حالی که خود الله متعال، پیامبر اکرم، صلی الله علیه و آله و سلم، را گرامی داشته و به ما دستور داده است که مانند او رفتار کنیم. دستور داده است: «به او احترام بگذارید، او را دوست بدارید، به او تکریم کنید.» الله متعال می‌فرماید: «من همه چیز را به خاطر او آفریدم.» اگر مردم به او احترام نگذارند، ناسپاس هستند. اگر یک مسلمان به او احترام نگذارد، ضرر بزرگی کرده است. این وضعیت برای ایمان او خطرناک است. آن‌هایی که به او احترام نگذاشتند، هرگز عاقبت به خیر نشدند. راه‌هایشان به هیچ جا نرسید، و آثارشان محو شد. حتی اگر شیطان راه‌های جدیدی به آن‌ها نشان دهد، مسیری که در پیش گرفتند، هرگز پایدار نبود. شیطان قطعا آرام نمی‌گیرد، اما یک مؤمن نیز هرگز از احترام به پیامبر، صلی الله علیه و آله و سلم، دست برنمی‌دارد. این جمعه مبارک نیز به افتخار پیامبر، صلی الله علیه و آله و سلم، به ما داده شده است. جمعه برای این امت، والاترین روز، روز با بیشترین پاداش و محبوب‌ترین روز نزد الله است. این هدیه نیز به پیامبر، صلی الله علیه و آله و سلم، و امت او داده شده است. خدا را شکر. باید شکر نعمت‌ها را به جا آورد تا بیشتر شوند. بزرگترین نعمتی که الله به ما داده، ایمان و محبت به پیامبر، صلی الله علیه و آله و سلم، است. ما باید شکر این نعمت را نیز به جا آوریم. باشد که الله آن را برای ما حفظ کند. ان‌شاءالله، باشد که الله هیچ یک از ما را از این راه منحرف نکند.

در حدیث شریفی از پیامبرمان، صلی الله علیه و آله وسلم، آمده است: «لا ضرر و لا ضرار» یعنی: «یک مسلمان به کسی آسیب نمی رساند و اجازه نمی دهد که به خودش هم آسیبی برسد.» نباید به کسی آسیب یا رنجی وارد کرد. یک مسلمان مردم را آزار نمی دهد. نه تنها انسان ها، بلکه حیوانات را هم - بله، او مطلقاً به هیچ چیز و هیچ کس آسیبی نمی زند. او همچنین اجازه نمی دهد که آسیبی وارد شود. او دیگران را نیز از آسیب رساندن باز می دارد. این رفتار یک مسلمان است. او به محیط اطرافش و تمام بشریت خوبی می کند. همچنین به محیط زیست خود، جایی که در آن زندگی می کند، آسیبی نمی رساند. اما امروزه - خدا ما را از این امر حفظ کند - مردم در خشم نه تنها به دیگران، بلکه به خودشان هم آسیب می رسانند. همه اینها حرام است. اینها کارهایی هستند که یک مسلمان نباید انجام دهد. کسی که اینگونه عمل می کند، شاید فکر کند که به دیگران آسیب می زند. اما در حقیقت بیشترین آسیب را به خودش می زند. متأسفانه امروزه اکثر مردم به این موضوع بی توجه هستند. حتی انداختن بی توجه زباله در خیابان نیز عملی مضر است. بنابراین، یک مؤمن باید حتی به کوچکترین چیزها هم توجه کند. به عنوان مثال، آتش سوزی جنگل هایی را که امروزه شاهد آن هستیم در نظر بگیرید. گفته می شود که این آتش سوزی ها توسط انسان ایجاد می شوند. اگر چنین باشد، کسانی که این کار را می کنند، گناه بزرگی را به گردن می گیرند. فرقی نمی کند که این کار عمدی باشد یا از روی بی احتیاطی. مردم باید در اینجا بسیار مراقب باشند. بعضی ها سیگارشان را بدون خاموش کردن کامل دور می اندازند و همین باعث آتش سوزی می شود. برخی دیگر ممکن است از روی خشم نسبت به حکومت عمداً جنگل ها را آتش بزنند. اما چه تعداد موجود زنده در آنجا می سوزند! مخلوقات بی گناه، حیوانات، حشرات، موجودات زنده بی شمار ... هر کس به آنها آسیب برساند، مسئول رنج آنهاست. و با این کار به دیگران آسیب نمی رساند، بلکه بیشترین آسیب را به خودش می زند. او حتی به خانواده خود آسیب می رساند و آبروی اجدادش را می برد. بار این گناه همه آنها را در بر خواهد گرفت. به همین دلیل است که باید بسیار مراقب بود. قبل از اینکه انسان کاری انجام دهد، باید مکث کند و عواقب آن را در نظر بگیرد. اگرچه این حدیث شریف فقط از چند کلمه تشکیل شده است، برای تمام بشریت کافی است. اگر مردم فقط به آن عمل می کردند، دنیا گلستان می شد. خداوند به ما عقل و بصیرت بدهد، خداوند حال مردم را بهبود بخشد. الله متعال می فرماید: «و اذا الوحوش حشرت» (تکویر، ۵) یعنی: «و هنگامی که حیوانات وحشی جمع آوری شوند ...» مردم گویی به حیوانات وحشی تبدیل شده اند. خداوند ما را حفظ کند، خداوند حال آنها را بهبود بخشد.

یَقُولُ یَٰلَيۡتَنِي قَدَّمۡتُ لِحَيَاتِي (89:24) وقتی انسان در حال مرگ است، تمام زندگی‌اش قبل از رفتن به جهان آخرت، دوباره از جلوی چشمانش می‌گذرد. همیشه می‌گویند، مثل یک فیلم... دقیقاً همینطور خواهد بود. انسان به گذشته نگاه می‌کند و با پشیمانی کامل می‌گوید: «ای کاش برای این زندگی‌ام توشه‌ای فراهم می‌کردم!» در لحظه مرگ، در آخرین نفس‌ها، الله متعال به بنده‌اش بصیرت می‌دهد. او همه چیز را می‌بیند. اطرافیانش، صحنه‌ی پیش رویش، تمام اعمال گذشته‌اش را می‌بیند و می‌گوید: «ای کاش کارهای نیک انجام داده بودم!» اما این «ای کاش» دیگر فایده‌ای ندارد. حتی در زمان حیات، مردم می‌گویند: «ای کاش این معامله را انجام داده بودم، آن وقت اینقدر پول درمی‌آوردم.» آنها فکر می‌کنند: «ای کاش آن زمین را خریده بودم، چقدر ثروتمند می‌شدم.» انسان در دنیا حسرت آنچه را که از دست داده می‌خورد و می‌گوید: «ای کاش با این شخص ازدواج کرده بودم، همه چیز فرق می‌کرد» یا «ای کاش با آن شخص معامله کرده بودم، بهتر پیش می‌رفت.» انسان ناراحت و افسرده می‌شود. به خودش می‌گوید: «قسمت نبود، قرار نبود بشود.» «با اینکه این همه فرصت بود.» هیچ کس در این دنیا نمی‌تواند به هر آنچه می‌خواهد برسد. اما اگر بنده‌ای بخواهد کار نیک انجام دهد و عبادت خود را به جا آورد، الله متعال مانع او نمی‌شود. بعضی‌ها می‌گویند: «خواست خدا نبوده.» بله، خدا اجازه نداده، اما در این هم حکمتی نهفته است. وقتی می‌گویی «خدا اجازه نداده»، مسئولیت را به راحتی به الله متعال واگذار می‌کنی. انگار خودت هیچ تقصیری نداری. خودت را تبرئه می‌کنی. حتی خودت را قربانی جلوه می‌دهی، خدا نکند. اما به این سادگی نیست. این امر جزو اسرار الله متعال است. راز سرنوشت، یعنی اینکه انسان چه عباداتی انجام خواهد داد، فقط او می‌داند. اما اگر انسان صادقانه بخواهد، الله متعال برایش میسر می‌کند. زیرا هم اراده‌ی آزاد انسان وجود دارد و هم اراده‌ی فراگیر الله. بنابراین، انسان نباید تقصیر را به گردن او بیندازد. انسان باید وظیفه‌اش را انجام دهد، عبادتش را به جا آورد. انجام عبادت که سخت نیست. برای امور دنیوی، مردم در طول روز کارهای بسیار سخت‌تری را انجام می‌دهند. کارهایی صد برابر سخت‌تر انجام می‌دهند، بدون اینکه خسته شوند یا شکایت کنند. اما وقتی نوبت به عبادت می‌رسد، بهانه‌ها شروع می‌شود: «نمی‌توانم، از عهده‌اش برنمی‌آیم.» اما همانطور که گفته شد: در آخرین نفس‌ها، الله متعال این حقیقت را برای انسان آشکار می‌کند. اما پشیمانی در آن لحظه دیگر سودی ندارد. «ای کاش نماز خوانده بودم، روزه گرفته بودم، صدقه و زکات داده بودم و حج رفته بودم...» «در حالی که هم پول داشتم و هم سلامت کامل بودم.» اما در حالی که انسان همیشه می‌گوید «بعداً انجام می‌دهم»، ناگهان - تمام - آخرین نفس کشیده می‌شود و زندگی به پایان می‌رسد. خداوند ما را از این امر حفظ کند. پروردگارم به ما توفیق دهد تا اعمالمان را به موقع انجام دهیم. پروردگارم این تنبلی و کسالت را از ما دور کند، ان‌شاءالله.

رَبَّنَآ أَخۡرِجۡنَا نَعۡمَلۡ صَٰلِحًا غَيۡرَ ٱلَّذِي كُنَّا نَعۡمَلُۚ (35:37) الله، والذی متعال و جلیل القدر، می‌فرماید: در روز قیامت، اکثر افرادی که در جهنم قرار می‌گیرند، التماس می‌کنند: «پروردگارا، ما را بازگردان تا به جای اعمال بدی که انجام داده‌ایم، کارهای نیک انجام دهیم.» اما وقتی کسی به آنجا رفت، دیگر بازگشتی وجود ندارد. به همین دلیل است که انسان باید قدر زندگی را بداند، تا زمانی که در این دنیا است. ارزش واقعی زندگی تنها با عبادت و پیمودن راه الله متعال آشکار می‌شود. در مقابل، یک زندگی بی‌ارزش و بی‌معنی چیست؟ زندگی‌ای دور از الله، دور از عبادت، اطاعت و اعمال نیک. چنین زندگی‌ای هیچ ارزشی ندارد و در پایان کاملاً هدر رفته است. یک زندگی پربار و مفید تنها زمانی ممکن است که انسان پیوسته در راه الله متعال باقی بماند. در غیر این صورت، نمی‌توان از فایده‌ای صحبت کرد. این چیزی جز ضرر محض نیست. انسان با این کار هم به خودش و هم به همنوعانش آسیب می‌رساند. اما مؤمن همیشه سود می‌برد، او همیشه در سود است. هر اتفاقی که برایش بیفتد، چون در راه الله است، الله او را به خاطر اعمالش و حتی به خاطر نیتش پاداش می‌دهد. برای مثال، اگر قصد انجام کار نیکی را داشته باشد، اما نتواند آن را انجام دهد، باز هم یک حسنه برای او نوشته می‌شود. اما اگر آن را انجام دهد، ده حسنه برای او نوشته می‌شود - یا حتی صد، هزار... الله پاداش را نزد خود چند برابر می‌کند، هر طور که بخواهد. حتی اگر نتواند آن را انجام دهد، فقط به خاطر نیتش پاداش می‌گیرد. اگر قصد انجام کار بدی را داشته باشد، اما آن را انجام ندهد، آن گناه برای او حساب نمی‌شود. اگر قصد انجام کار بدی را داشته باشد، اما آن را انجام ندهد، گناهی برایش نوشته نمی‌شود. زیرا الله متعال به هیچ کس ظلم نمی‌کند. به کسی که کار نیک انجام دهد، الله رحمتش را ارزانی می‌دارد. اما کسی که کار بدی انجام دهد، فقط یک گناه برایش حساب می‌شود. فقط یک گناه، نه ده تا. در مورد پاداش کار نیک، برعکس است. این لطف بزرگی است که الله متعال به مؤمنان می‌کند. اما مردم قدر این را نمی‌دانند. آنها زندگی بی‌ارزشی دارند. باشد که الله ما را در راه راست ثابت قدم بدارد. ان‌شاءالله خداوند ما را به نیت‌هایمان پاداش دهد.

بدون شک خداوند متعال در دو عید فطر و قربان با رحمتش به زمین نظر می‌کند. برای دریافت این نگاه رحمت‌آمیز، به مسجد بروید تا شما نیز از این فیض بهره‌مند شوید. درست است که خداوند متعال و بلندمرتبه همه چیز را می‌بیند، اما این نگاه خاص و رحمت‌آمیز چیز دیگری است. این نگاه رحمت‌آمیز، تجلی خاصی از رحمت اوست. بنابراین مردم باید حتماً به نماز عید بروند تا این نگاه رحمت‌آمیز را به دست آورند. در گذشته افرادی بودند که حتی اگر همه نمازهای روزانه را نمی‌خواندند، حداقل به نماز جمعه می‌آمدند. یعنی افرادی بودند که فقط جمعه به جمعه نماز می‌خواندند. سپس این تغییر کرد و فقط عید به عید به نماز می‌رفتند. اما حتی وقتی که فقط عید به عید بود، نود درصد مردم هنوز به نماز می‌رفتند. امروزه متأسفانه حتی این هم دیگر اتفاق نمی‌افتد. خداوند اوضاع را بهبود بخشد. اما از خزانه خداوند چیزی کم نمی‌شود. آنچه کم می‌شود، رحمت، برکت و نعمتی است که قرار است به مردم برسد. مردم عواقب اعمال خود را متحمل می‌شوند. پیامبر ما (صلی الله علیه و آله) می‌فرماید: در نماز عید، در رکعت اول هفت تکبیر و در رکعت دوم پنج تکبیر گفته می‌شود. در هر دو رکعت، قرائت قرآن پس از این تکبیرهای اضافی انجام می‌شود. پیامبر ما (صلی الله علیه و آله) در اینجا تکبیرهای خاص نماز عید را توضیح می‌دهد. بنابراین هم در رکعت اول و هم در رکعت دوم، این تکبیرهای اضافی وجود دارد. همانطور که می‌بینید، نحوه انجام نماز عید با سایر نمازها متفاوت است. پیامبر ما (صلی الله علیه و آله) می‌فرماید: «عیدهای خود را با تکبیر زینت دهید.» هر چه بیشتر تکبیر بگویید، خداوند پاداش شما را بیشتر می‌کند. یعنی زینت دادن اعیاد با تکبیر، تسبیح و جشن گرفتن با هم، برای به دست آوردن برکت این روز است. در اسلام دو عید وجود دارد. یکی عید قربان و دیگری عید فطر است. به جز اینها، عید دیگری وجود ندارد. اما مردم هر روز را عید اعلام کرده‌اند. می‌گویند: «برای یک دیوانه، هر روز عید است.» و به راستی، به نظر می‌رسد که عقل خود را از دست داده‌اند. پیامبر ما (صلی الله علیه و آله) می‌فرماید: «دو عید را با تسبیح، تکبیر، تحمید و تقدیس زینت دهید.» بنابراین عیدهای شما از نظر معنوی خالی نمی‌ماند. پیامبر ما (صلی الله علیه و آله) می‌فرماید که دو نماز عید - همانطور که قبلاً ذکر شد، در اسلام فقط این دو عید وجود دارد - برای هر مرد و زنی که به سن تکلیف رسیده‌اند، واجب است. این حکم طبق مذهب حنفی است. البته در اینجا باید به نکته مهمی اشاره کرد: درست نیست که فقط یک حدیث را بخوانید، بگویید «در حدیث چنین آمده است» و بلافاصله بدون در نظر گرفتن تفاسیر مذاهب، عمل کنید. هر کس باید از نظر مذهبی که به آن تعلق دارد پیروی کند. احادیث مسلماً متعلق به همه امت است. اما برای استنباط احکام از آنها به صورت مستقل، باید توانایی اجتهاد را داشت. در زمان ما دیگر چنین مجتهدی وجود ندارد. پیامبر ما (صلی الله علیه و آله) روزی فرمود: «امروز دو عید برای شما مقارن شده است، یعنی نماز عید و نماز جمعه.» روزی که این حدیث را فرمودند، دقیقاً چنین وضعیتی پیش آمده بود. برای کسانی که از راه دور می‌آیند، مثلاً از روستاها، تخفیفی وجود دارد: هر کس بخواهد می‌تواند به جای نماز جمعه، نماز ظهر را بخواند. بنابراین خواندن نماز عید، آنها را از وجوب نماز جمعه معاف می‌کند. یعنی پیامبر ما (صلی الله علیه و آله) بیان کرده است که برای کسی که نماز عید را خوانده باشد، وجوب نماز جمعه ساقط می‌شود. البته این مربوط به شرایط خاص آن روز است. همانطور که قبلاً گفته شد، هر کس باید به تفسیر مذهب خودش عمل کند. باید طبق دستور فقه عمل کرد. اما پیامبر ما (صلی الله علیه و آله) درباره خودش فرمود: «ان‌شاءالله ما نماز جمعه را نیز خواهیم خواند.» او هم نماز عید را خواند و هم اعلام کرد که نماز جمعه را نیز خواهد خواند. یعنی نماز جمعه را ترک نکرد، فقط به خاطر اینکه روز عید بود و قبلاً نماز عید را خوانده بود. او فقط به کسانی اجازه رفتن داد که عذر موجهی داشتند. «اما ما»، به گفته پیامبر (صلی الله علیه و آله)، «نماز جمعه را با خطبه آن خواهیم خواند.» بنابراین می‌بینیم که پیامبر ما (صلی الله علیه و آله) همه احکام دین را تا کوچکترین جزئیات به ما آموخته است. پیامبر ما (صلی الله علیه و آله) در حدیثی می‌فرماید که دو نماز عید برای هر زنی که به بلوغ رسیده است، واجب است. البته این حکم نیز بسته به مذهب، متفاوت تفسیر می‌شود. این حدیثی که اکنون بیان می‌کنم، دقیقاً وضعیت زمان ما را توصیف می‌کند. پیامبر ما (صلی الله علیه و آله) می‌فرماید: هرگاه خداوند اراده کند که به قومی خشکسالی و بی‌آبی بفرستد، فرشته‌ای از آسمان ندا می‌دهد: «ای شکم‌ها، گشاد شوید تا سیر نشوید!» «ای چشم‌ها، هرگز سیر نبینید!» این دقیقاً زمان ما را توصیف می‌کند. او فریاد می‌زند: «ای برکت، از میان آنها خارج شو و بالا برو!» این حدیث دقیقاً آخرالزمانی را که در آن هستیم توصیف می‌کند. نه برکتی مانده است، نه آبی، نه چیز دیگری. همه جا خشکسالی است. بگذریم از آتش‌سوزی‌هایی که همه جا بیداد می‌کنند. این وضعیت نه تنها در کشور ما، بلکه در سراسر جهان حاکم است. این بلایی است که تمام بشریت را فرا گرفته است. اما چرا؟ زیرا ایمان مردم به خداوند دیگر خالص نیست. و به همین دلیل خداوند بر آنها خشمگین است. اما اگر توبه کنند و طلب بخشش کنند، خداوند دوباره برکت خود را به آنها عطا می‌کند. پیامبر ما (صلی الله علیه و آله) می‌فرماید: «هرگاه در قومی زنا ظاهر شود و گسترش یابد، زلزله‌ها زیاد می‌شوند.» زنا در اینجا شامل هر نوع بی‌عفتی و بی‌حیایی می‌شود. وقتی این بی‌عفتی‌ها زیاد شوند، همه جا زلزله و لرزش رخ می‌دهد. اگر حاکمان دزدی کنند، باران نمی‌بارد. اگر به وعده‌هایی که به اهل ذمه - یعنی غیرمسلمانان تحت حکومت اسلامی - داده شده است، عمل نشود، دشمنان به آنها حمله می‌کنند. اینها توصیه‌های پیامبر ما به امتش است: «اگر می‌خواهید در آرامش و صلح زندگی کنید، از این گناهان دوری کنید.» پیامبر ما (صلی الله علیه و آله) می‌فرماید: پنج چیز، پنج پیامد دارند. یعنی هر عملی پیامدی دارد، چیزی که امروزه به وضوح دیده می‌شود. اگر قومی پیمان خود را بشکند، خداوند قطعاً دشمنی را بر آنها مسلط خواهد کرد. یعنی کسی که پیمان خود را می‌شکند و وعده می‌دهد، بدون اینکه به آن عمل کند، خداوند دشمنی را به عنوان بلا برای او می‌فرستد. جایی که غیر از آنچه خداوند نازل کرده است، حکم شود، فقر گسترش می‌یابد. قومی که خلاف دستورات خداوند عمل کنند، با فقر آزمایش می‌شوند. اگر زنا در میان آنها رواج داشته باشد، مرگ و میر افزایش می‌یابد. اگر در وزن و اندازه تقلب کنند، برکت زمین از آنها گرفته می‌شود و به خشکسالی دچار می‌شوند. حتی اگر تاجرانی که تقلب می‌کنند، فکر کنند سود می‌برند، در واقع باعث خشکسالی و کمبود محصول می‌شوند. اگر از پرداخت زکات خودداری کنند، باران از آنها دریغ می‌شود. زکات چقدر مهم است. پیامبر ما (صلی الله علیه و آله) نقل می‌کند که پروردگارتان، خداوند متعال و بلندمرتبه، می‌فرماید: «اگر بندگانم از من اطاعت کنند، شب‌ها برایشان باران و روزها آفتاب می‌فرستم.» یعنی تمام شب باران می‌بارد و در روز آفتاب می‌تابد. او می‌فرماید: «و برای اینکه نترسند، حتی صدای رعد و برق را هم به گوششان نمی‌رسانم.» یعنی در حالی که باران رحمت می‌بارد، هیچ صدای ترسناکی نخواهد بود؛ چقدر آرام خواهد بود. شب‌ها آرام و بی‌صدا باران می‌بارد. وقتی صبح از خواب بیدار می‌شوند، همه جا آبیاری شده و سرسبز است. این مژده برای بندگانی است که از دستورات خداوند متعال و بلندمرتبه اطاعت می‌کنند. پیامبر ما (صلی الله علیه و آله) می‌فرماید: هر قومی که در آن رباخواری رواج داشته باشد، ناگزیر دچار مصیبت خشکسالی می‌شود. هر قومی که در آن رشوه‌خواری رواج داشته باشد، در ترس و ناامنی دائمی زندگی می‌کند. یعنی در قومی که ربا و رشوه در آن رایج باشد، همیشه فقر و ترس وجود خواهد داشت. پیامبر ما (صلی الله علیه و آله) می‌فرماید: «سلطان، سایه خدا در زمین است؛ مظلوم به او پناه می‌برد.» سلطان، یعنی حاکم، در اینجا وظیفه دارد از مظلومان روی زمین محافظت کند. عبارت «سایه الله» استعاره‌ای است برای اینکه حاکم باید فرامین الله را اجرا و عدالت او را منعکس کند. بنابراین، باید از حاکم عادل اطاعت کرد. اگر حاکم عادلانه عمل کند، پاداش خود را دریافت می‌کند و مردمی که بر آنها حکومت می‌کند باید سپاسگزار او باشند. اما اگر حاکم ظلم و ستم کند، گناه آن فقط بر عهده خودش است و الله او را مورد بازخواست قرار خواهد داد. اما در این صورت، مردمی که تحت حکومت او هستند چه باید بکنند؟ نباید علیه او شورش کنند. طبق حدیث، باید صبور باشند. نباید علیه حاکم قیام کرد. حتی اگر حاکم ظالم باشد، اصل بر این است که شورش نشود، بلکه صبر پیشه شود تا فتنه‌ای ایجاد نگردد. اگر حاکمان ظلم کنند، آسمان رحمت خود، یعنی باران را دریغ می‌کند. اگر زکات پرداخت نشود، حیوانات تلف می‌شوند. اگر زنا گسترش یابد، فقر و نیاز افزایش می‌یابد. اگر پیمان‌ها با اهل ذمه، یعنی غیرمسلمانان، شکسته شود، دشمنان بر مسلمانان چیره می‌شوند. متأسفانه دقیقاً همین چیزی است که امروزه اتفاق می‌افتد. باشد که الله حال ما را بهبود بخشد. باشد که الله ما را به راه راست هدایت کند، ان‌شاءالله.

الله متعال و بزرگ، ما را به انجام کارهای نیک دستور می‌دهد. او به ما عدالت را دستور می‌دهد. او به ما نیکی کامل را دستور می‌دهد. برای کمک به ما در پیروی از این دستورات، پیامبرانی را فرستاده است. او دستور می‌دهد: «از راه آنها پیروی کنید.» آنها کسانی هستند که راه را به ما نشان می‌دهند. الله می‌فرماید: «ما به آنها نبوت و کتاب عطا کردیم.» زیرا با هر پیامبری که به عنوان فرستاده آمد، کتابی نازل شد. کتاب‌هایی مانند قرآن کریم نازل شده است. با این حال، از آن کتاب‌های پیشین چیزی به صورت اصلی باقی نمانده است؛ تنها قرآن کریم تا به امروز بدون تحریف باقی مانده است. الله متعال و بزرگ می‌فرماید: «به پیامبران نیز حکمت عطا کردیم.» و حکمت از اهمیت بالایی برخوردار است. زیرا دانش بدون حکمت بی‌فایده است. پس از پیامبران پیروی کنید. الله متعال و بزرگ می‌فرماید: «از هدایت آنها پیروی کنید.» چگونه می‌توانیم بدون پیروی از پیامبران، دستورات الله را انجام دهیم؟ البته، با پیروی از راهی که آنها به ما نشان داده‌اند. آخرین کتاب، قرآن کریم است که بر پیامبر ما، صلی الله علیه و آله و سلم، نازل شده است. ما نیز باید از این راهی که او به ما نشان داده است، پیروی کنیم. الله می‌فرماید: «از پیامبر پیروی کنید.» بر اساس نظر شخصی خود عمل نکنید. هر آنچه پیامبر ما، صلی الله علیه و آله و سلم، به ما نشان داده و آموخته است، از آن پیروی کنید. پیامبر ما، صلی الله علیه و آله و سلم، می‌فرماید: «پس از من، به سنت من و سنت خلفای راشدین پایبند باشید.» این سنت بسیار مهم است. پیروی از این راه ضروری است. کسی که سنت را نادیده بگیرد، نه تنها چیزی به دست نمی‌آورد، بلکه متحمل ضررهای بزرگی می‌شود. اما بدترین ضرر، از دست دادن ایمان است، باشد که الله ما را از آن حفظ کند. این راهی است که پیامبر ما، صلی الله علیه و آله و سلم، به فرمان الله به ما نشان داده است. اکنون برخی افراد نادان وجود دارند که ادعا می‌کنند: «ما نه سنت را قبول داریم و نه احادیث را.» بنابراین، آنها از همان ابتدا در مسیر اشتباه هستند. تلاش آنها کاملاً بیهوده است. چنین رویکردی در نهایت منجر به این می‌شود که آنها بدون ایمان از این دنیا بروند. پایبندی به سنت و سخنان پیامبر ما، صلی الله علیه و آله و سلم، جایگاه ما را نزد الله بالا می‌برد و پایان خوبی را برای ما تضمین می‌کند. ان‌شاءالله، باشد که الله ما را از این راه منحرف نکند. ان‌شاءالله، بیایید از راه آنها پیروی کنیم.

پیامبر، صلی الله علیه و آله وسلم، به ما می‌آموزد: به محض اینکه مؤمنان وارد بهشت می‌شوند و از حوض کوثر می‌نوشند، از همه چیزهای دنیوی و خودخواهانه کاملاً رها می‌شوند. در بهشت، نه غمی هست، نه تکبری و نه دشمنی. انسان پاک و بی‌آلایش وارد بهشت می‌شود. از غم و اندوه این دنیا دیگر هیچ اثری نیست. اما یک چیز وجود دارد که مؤمنان در بهشت نوعی حسرت برای آن خواهند داشت. و این در حالی است که در بهشت اصلاً غمی وجود ندارد. آنها برای ساعاتی که در دنیا بدون یاد Allah گذرانده‌اند، حسرت خواهند خورد. به خود خواهند گفت: «کاش آن لحظات را هم صرف یاد Allah می‌کردیم!» زیرا وقتی در آنجا نعمت‌های بی‌پایان، بهشت موعود الهی و زیبایی باشکوه او را ببینند، درک خواهند کرد: «چه کم برای آن تلاش کردیم.» برای لحظاتی که Allah را یاد نکرده‌اند، پشیمان خواهند شد. ذکر، یاد Allah، به یاد او بودن، شکر Allah است. بنابراین بزرگترین نعمت این است که در میان همه وظایف و کارهای دنیوی، Allah را یاد کنیم. ممکن است مشغول کارهای دنیوی باشی، این بخشی از زندگی است. اما اگر درست در همان زمان Allah را یاد کنی، او راه‌های تو را هموار خواهد کرد. او هم در دنیا به تو آسانی خواهد داد و هم در آخرت مقام تو را بالا خواهد برد. وقتی انسان در این دنیا رنج می‌برد، تنها پناهگاه او Allah، قادر و متعال است. کسانی که او را نمی‌شناسند، در سختی دائمی هستند. و این سختی خود را در تمام دنیا گسترانیده‌اند. امروزه مؤمنان، مسلمانان و غیرمسلمانان، همه در وضعیت یکسانی هستند. دغدغه‌هایشان فقط دنیا است و کسی را که فراموش کرده‌اند، Allah، قادر و متعال است. یاد Allah یعنی به یاد او بودن و در مورد آفرینش او تفکر کردن. هر چیزی که انسان را به یاد Allah می‌اندازد، برای مؤمن ضروری و بسیار ارزشمند است. یاد اولیای Allah، پیامبران و صحابه، فایده بسیار زیادی دارد. چون شیطان این را می‌داند، به کسانی که این اعمال نیک را انجام می‌دهند، وسوسه می‌کند و می‌گوید: «این شرک است، کار اشتباهی می‌کنی!» در حالی که هر چیزی که انسان را به یاد Allah، قادر و متعال، می‌اندازد، برای مؤمن مفید است. پیامبر، صلی الله علیه و آله وسلم، می‌فرماید: «کسانی که شما را به یاد Allah می‌اندازند، انسان‌های خوبی هستند.» پیامبر می‌آموزد: «با آنها با سخاوت و احترام رفتار کنید.» هر کسی را که می‌بینی، تو را به یاد Allah نمی‌اندازد. هر چیزی را که می‌شنوی، تو را به یاد Allah، قادر و متعال، نمی‌اندازد. اما وقتی از اولیای Allah، صحابه و مؤمنان مخلص می‌شنوی، به یاد Allah می‌افتی. به همین دلیل، احترام و تکریم آنها از آداب طریقت ماست. هر کس آداب راه را رعایت کند، راه زیبایی‌های خود را به او نشان می‌دهد. ان‌شاءالله Allah همه شما را در این راه زیبا حفظ کند. خداوند به همه مردم هدایت عطا فرماید.

إِنَّ عِدَّةَ ٱلشُّهُورِ عِندَ ٱللَّهِ ٱثۡنَا عَشَرَ شَهۡرٗا فِي كِتَٰبِ ٱللَّهِ (9:36) الله، والمتعال والجبار، قسم السنة إلى اثني عشر شهرًا. كان شهر محرم آخر هذه الأشهر الحرم. كان أمس آخر أيامه. والآن يأتي شهر صفر - وهو شهر عادي. لا يُعتبر من الأشهر الحرم. الأشهر الحرم لها فضل خاص على غيرها من الأشهر. قد يكون شهر صفر شهرًا صعبًا على بعض الناس. لذلك من المهم بشكل خاص إعطاء الصدقات في هذا الوقت. الصدقة - التبرع الطوعي - تحمي من المصائب، وتمنع الشر، وتطيل العمر. في كل موقف، في كل ضيق، تساعد الصدقة على تسهيل الأمور. إنها تحمينا من الشر. إنها تحمينا من الأحداث السيئة. لذلك، يجب على كل إنسان أن يعطي صدقته يوميًا في شهر صفر أيضًا. يجب عليه أن يتوب ويطلب المغفرة. ويجب عليه أن يتوسل إلى الله أن يحميه. لأنه في النهاية، ما يقدره الله المتعال والجبار هو ما يحدث. الحكمة وراء قراراته تعود إليه وحده. يفعل ما يشاء. لا أحد يستطيع مقاومته. لكنه رحيم بنا وكريم. توبتنا، وطلبنا للمغفرة، وصدقاتنا - بإذن الله - يمكن أن تصرف الكوارث. الله يفعل ما يشاء: إذا أراد شيئًا، فإنه يحدث - وإذا أراد تغييره، فإنه يغيره. لكن المصير بيد الله وحده - عقولنا لا تصل إلى ذلك. ولكن ما يمكننا فهمه هو هذا: كثير من الناس يخشون شهر صفر. لكن لا يوجد ما نخشاه. أعطِ صدقتك، وتُب، وأدِّ واجباتك اليومية. سيتم الإعلان عن الأعمال الدينية الخاصة بشهر صفر في الوقت المناسب. إذا قمتَ بما هو مطلوب، فتوكل على الله، وأدِّ واجباتك - ولا تخف، بإذنه. قال نبينا، صلى الله عليه وسلم: «صفر الخير - صفر شهر خير». «فسّروا كل شيء بالخير - فسيكون خيرًا». اليوم، كثير من الناس قلقون بلا داعٍ. «ماذا لو حدث هذا؟ ماذا لو حدث ذاك؟». هذه المخاوف والشكوك بالتحديد هي التي تسببت فيما يسمى «نوبات الهلع». يعيش الناس اليوم في خوف دائم. صوت عالٍ - وهم على وشك الانهيار من الخوف. لكن التوكل على الله هو سمة أساسية للمؤمن الحقيقي. اتبع الطريق الذي أراه لك الله - ولا تخف. توكل على الله. سيحميك. الشيء الأكثر أهمية هو الحفاظ على إيماننا. كل شيء آخر ثانوي. ولكن بإذن الله، ستكونون دائمًا تحت حمايته - إن شاء الله.