Mawlana Sheikh Mehmed Adil. Translations.

Profeti ynë (sallAllahu alejhi ue selem) tha: Nëse e lë të lirë egon njerëzore (nefsin) – të cilën secili e ka brenda vetes – ajo nuk ngopet kurrë. Egoja është absolutisht e pangopur. Sa më shumë t'i japësh, aq më shumë kërkon. Nuk thuhet kot: „Ajo është e paturp dhe e pacipë“, dhe vërtet ashtu është. Egoja njerëzore është aq e pamasë, saqë, nëse i jepet rasti, bëhet njësoj si ajo e Faraonit. Edhe Faraoni e adhuronte egon e tij, dhe në fund madje e detyroi popullin e tij të adhuronte egon e tij – pra, atë vetë. Egoja njerëzore nuk njeh kufij; nëse i heq të gjitha pengesat nga rruga, ajo mund të shkojë jashtëzakonisht larg. Prandaj nuk duhet t'i jepet aspak mundësia që në fillim, kur ajo është ende e vogël. Mundësisht, njeriu nuk duhet të dorëzohet menjëherë para dëshirave të tij; edhe në gjërat e domosdoshme e të kësaj bote duhet të ushtrojë durim, sepse egoja është ngulmuese dhe e padurueshme. Sidomos në ditët e sotme njerëzit kanë krijuar një të ashtuquajtur „shoqëri konsumi“. Kudo njerëzve u imponohet gjithçka në mënyrë të bezdisshme, e mirë apo e keqe, me thirrjen e vazhdueshme: „Bli këtë, bli atë!“ Dhe egoja përpiqet të shtjerë në dorë sa më shumë prej tyre. Krahas gjërave të dukshme e materiale, ata mbjellin pa u vënë re edhe gjëra të padukshme në mendjet e njerëzve. Me thënie si „Bëj këtë, bëj atë“, ata bëjnë që e keqja të duket e mirë, derisa në fund njeriu e merr të keqen për të mirë dhe i sheh si normale gjërat që Allahu në të vërtetë i ka ndaluar rreptësisht (haram). Pikërisht për këtë arsye nuk duhet t'i jepet aspak kjo mundësi egos. Njeriu duhet ta frenojë egon e tij. Njeriu nuk duhet ta bëjë veten skllav të egos së tij, por duhet ta mposhtë atë dhe të mbajë vetë epërsinë. Megjithatë, nëse egoja fiton epërsinë, i gjithë mundi yt ka shkuar dëm. Atëherë përfundon si Faraoni dhe, në fund të fundit, njeriu ka bërë një jetë krejtësisht të kotë. Allahu na ruajtë nga kjo. Insha'Allah nuk do ta shkatërrojmë jetën tonë. Allahu na ruajtë; u mbrofshim insha'Allah nga e keqja e egos sonë, e djallit dhe nga çdo e keqe tjetër. Allahu i ndihmoftë Umetit të Muhamedit. Tek e fundit, ne jetojmë në kohën e fundit, ku secili i është nënshtruar urdhrave të egos së tij. „Urdhëro, çfarë mund të bëjmë sot për ty? Si urdhëron, në rregull, do ta bëjmë.“ „Le ta bëjmë këtë vepër të mirë.“ – „Jo, lëre.“ – „Epo mirë, atëherë jo.“ „Le ta bëjmë këtë vepër të keqe.“ – „Bëhet.“ – „Le ta bëjmë këtë mëkat.“ – „Edhe këtë e bëjmë.“ Duke i thënë „në rregull“ çdo gjëje që egoja kërkon, Umeti i kohës së fundit i është nënshtruar ditë e natë urdhrave të egos së tij; çfarëdo që ajo kërkon, i thuhet: „Jemi në shërbim, po e kryejmë.“ Allahu na ndihmoftë. Allahu na ndihmoftë të gjithëve dhe na dërgoftë një shpëtimtar. Allahu, insha'Allah, na çliroftë të gjithëve, mbarë Umetin e Muhamedit, nga këto të këqija.

إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ التَّوَّابِينَ وَيُحِبُّ الْمُتَطَهِّرِينَ (2:222) Allahu i do ata që pendohen dhe ata që pastrohen. Pikërisht për këtë arsye, pozita e atyre që pendohen është shumë e lartë, në mënyrë që Allahu t'i falë mëkatarët. Sepse Profeti ynë (sallAllahu alejhi ue selam) ka thënë: "Çdo bir i Ademit bën gabime, ai madje bën shumë gabime." Kjo do të thotë se njeriu është një qenie që shpesh bën gabime dhe mëkaton. Profeti ynë (sallAllahu alejhi ue selam) ka thënë: "Allahu i do ata që pendohen." Njerëzit, nga mëngjesi deri në mbrëmje, me vetëdije ose pa vetëdije, bëjnë gabime dhe kryejnë mëkate. Kjo do të thotë se njeriu vështirë se e kalon qoftë edhe një orë të vetme plotësisht pa mëkate. Prandaj pendimi i fshin këto mëkate dhe nuk lë asnjë gjurmë prapa. Përderisa njeriu nuk i shkel të drejtat e të tjerëve, Allahu me siguri ia fal mëkatet dhe gabimet që ai bën. Prandaj Profeti ynë (sallAllahu alejhi ue selam) ka thënë: "Edhe unë them shtatëdhjetë herë në ditë 'Estagfirullah'." Edhe kur shokët (Sahabët) i thanë: "Ti nuk ke asnjë mëkat. Profetët janë të pamëkat, ata nuk bëjnë mëkate", Profeti ynë (sallAllahu alejhi ue selam) u përgjigj: "A të mos jem unë një rob falënderues?" Profeti ynë (sallAllahu alejhi ue selam) e ka jetuar jetën e tij dhe ka vepruar në këtë mënyrë, për të qenë një shembull dhe një mësim për ne. Prandaj pendimi dhe kërkimi i faljes e heqin këtë barrë mëkatesh nga njeriu dhe i sjellin atij lehtësim. Le të pendohemi në mëngjes, në mesditë dhe në mbrëmje; është shumë e rëndësishme që në çdo kohë të tregojmë pendim dhe të kërkojmë falje. Për këtë arsye, në pesë faljet e përditshme, pas namazit farz thuhet tri herë "Estagfirullah". Në këtë mënyrë kjo barrë na hiqet dhe ne e vazhdojmë rrugën tonë të pashqetësuar, me lejen e Allahut. Engjëjt madje presin dhe nuk e shënojnë menjëherë një mëkat. Nëse njeriu pendohet para se ai të shënohet, ky mëkat fshihet me lejen e Allahut. Mëkatet janë një barrë, ato janë errësirë; ato e dëmtojnë njeriun në çdo aspekt. Prandaj Allahu na njofton me ajetin "Innallaha yuhibbut-tawwabeena wa yuhibbul-mutatahhireen", se Ai i do ata që pendohen dhe pastrohen. Pastërtia përfshin si pastrimin e jashtëm të trupit, si përmes abdesit (larjes për namaz) dhe guslit, ashtu edhe pastrimin e brendshëm, shpirtëror. Për rrjedhojë, përmes pendimit ndodh pikërisht ky pastrim shpirtëror. Në këtë mënyrë, ne pastrohemi nga mëkatet që kemi bërë. Kështu ne numërohemi ndër njerëzit që Allahu i do – ndër robërit e Tij të dashur. Që Allahu ta dojë një rob është mirësia më e madhe. Falënderimi i qoftë Allahut që na ka udhëzuar në këtë rrugë. Allahu e bëftë këtë mirësi të vazhdueshme dhe u dhëntë udhëzim edhe të tjerëve, inshaAllah. Allahu na ruajtë të gjithëve nga e keqja e shejtanit.

Mrekullitë e Profetit tonë, salAllahu alejhi ue selem, janë të panumërta. Gjithçka që ai tha dhe bëri është Sunet për ne. Kushdo që e merr atë si shembull dhe e pason, bëhet një rob që arrin shpërblimin më të lartë tek Allahu. Në këtë mënyrë njeriu lartësohet në gradën e tij shpirtërore. Është detyrë për secilin t'i tregojë respekt Profetit tonë, salAllahu alejhi ue selem. Sa më shumë ta nderoni Profetin tonë, aq më shumë do të fitoni. Ndonjëherë njeriu pyet veten: "Si jetonin Profeti ynë dhe sahabët e tij?" Pikërisht për këtë arsye shkruhen libra: Jeta dhe tiparet e Profetit tonë, salAllahu alejhi ue selem, shkruhen dhe transmetohen nën emrin "Shamail-i Sherif". Lidhur me këtë dëgjuam së fundmi një hadith fisnik. Ky hadith tregon për një ngjarje jashtëzakonisht madhështore. Profeti ynë, salAllahu alejhi ue selem, foli, dhe sahabët e nderuar tregojnë për këtë: Ata thonë: "Falëm namazin e sabahut." Pas kësaj, Profeti ynë, salAllahu alejhi ue selem, u ngjit në minber. Ai mbajti një fjalim deri në mesditë. "Ai foli fjalë të mrekullueshme," tregojnë ata. Më tej ata thonë: "Kur hyri koha e drekës, Profeti ynë, salAllahu alejhi ue selem, zbriti nga minberi." Ai priu namazin e drekës, më pas u ngjit përsëri në minber dhe foli deri pasdite. Nga goja e tij e bekuar rrodhën sërish fjalë të mrekullueshme, në të njëjtën mënyrë. Në kohën e ikindisë ai zbriti përsëri dhe priu namazin. Pas kësaj u ngjit sërish në minber dhe vazhdoi të fliste deri në mbrëmje. Pasi priu namazin e akshamit, ai vazhdoi të fliste në të njëjtën mënyrë deri në namazin e jacisë. Kur njeriu e dëgjon këtë, e kupton se një njeri i zakonshëm nuk do të ishte aspak në gjendje ta bënte këtë. Atje, në praninë e bekuar të Profetit tonë, salAllahu alejhi ue selem... Në këtë fjalim Profeti ynë shpjegoi gjithçka deri në detajin më të vogël – nga zanafilla e deri në fundin e botës dhe gjithçka që ekziston në Ahiret. Sahabët e nderuar thanë: "Kush mundi ta mësonte përmendësh, e mësoi përmendësh, dhe kush e kuptoi, e mbajti në mendje." Natyrisht, Allahu mbajti në kujtesën e sahabëve vetëm pjesët e nevojshme për njerëzit. Pjesën tjetër ai ua tregoi, në mënyrë që të pranishmit ta dëgjonin dhe të bëheshin dëshmitarë të kësaj mrekullie. Gjatë gjithë këtyre orëve, natyrisht as u hëngër dhe as u pi. Vetëm për faktin se ata ndodheshin në praninë e bekuar të Profetit tonë, salAllahu alejhi ue selem, sahabët as që e çonin nëpër mend ushqimin apo pijen. Kur sahabët atëherë qëndronin në praninë e Profetit tonë, salAllahu alejhi ue selem, nuk kishin nevojë për asgjë tjetër. Sepse ky tubim ishte tërësisht shpirtëror. Të gjitha nevojat e kësaj bote të trupit përmbusheshin vetëm përmes këtij spiritualiteti. Siç u përmend, mrekullitë e Profetit tonë, salAllahu alejhi ue selem, janë vërtet të shumta. Dhe kjo ishte një nga këto mrekulli. Ndjenja e mrekullueshme e të qenit në tubimin e Profetit tonë, salAllahu alejhi ue selem, ishte shumë më e vlefshme se ushqimi, pija dhe gjithçka tjetër. Në të njëjtën kohë, Profetësia (Nubuveti) do të thotë gjithashtu të tregosh për të ardhmen. Profeti ynë, salAllahu alejhi ue selem, shpjegoi atje gjithçka në detaje – nga ajo ditë e deri tek Xheneti dhe Xhehenemi. Nëse e gjithë kjo do të ishte shkruar në atë moment, sot gjithçka do të ishte haptazi e ditur. Por Allahu, Aze ue Xhele, na lejon të dimë atë që Ai dëshiron të na bëjë të ditur, dhe na bën të harrojmë atë që Ai dëshiron të mbajë të fshehtë. Qoftë i lavdëruar Allahu. Gjithçka që Profeti ynë, salAllahu alejhi ue selem, na ka thënë, i shërben dobisë dhe bekimit tonë. Të gjitha fjalët, hadithet dhe veprat e tij janë Sunet. Sot ndonjëherë shfaqen njerëz që e mbajnë veten për veçanërisht të mençur. Ata pretendojnë: "Jo, Suneti është kështu e ashtu. Disa gjëra janë Sunet, të tjerat jo." Ndërkohë që pa përjashtim, gjithçka që Profeti ynë, salAllahu alejhi ue selem, ka thënë dhe ka bërë, është Sunet. Sa me fat mund ta konsiderojë veten ai që e zbaton këtë në praktikë! Sepse ai që jeton Sunetin në kohët e fundit, do të fitojë shpërblimin e njëqind dëshmorëve. Por shejtani nuk dëshiron që ju ta arrini këtë shpërblim. Prandaj ai u pëshpërit njerëzve dyshime dhe i bën ata të thonë: "Kjo është Sunet dhe ajo nuk është Sunet." Gjithçka që bëri Profeti ynë, salAllahu alejhi ue selem, është Sunet. Të marrësh atë si shembull është një fitim i madh. Allahu na mundësoftë që po ashtu të ndjekim këtë rrugë. InshaAllah, është qëllimi ynë i vendosur ta zbatojmë Sunetin e tij sipas mundësive tona më të mira.

Allahu i Lartësuar thotë në Kuranin e lavdishëm: Kur ata që nuk besojnë në Allahun të hyjnë në Xhehenem, do t'i ankohen Allahut të Lartësuar dhe do të thonë: "Këta njerëz na kanë larguar nga rruga e drejtë." Ata do të thonë: "Ndëshkoji dyfish për atë që po vuajmë këtu." Të fundit që do të hyjnë do të thonë për paraardhësit e tyre – sepse ata u treguan rrugën e gabuar, i çuan në lajthitje dhe kështu u bënë shkaktarë për hyrjen e tyre në Xhehenem: "Bëji mundimet e tyre edhe më të mëdha, dyfishoja atyre këtë dënim të tmerrshëm të Xhehenemit." Të parët do t'u përgjigjen atyre më pas: "Sikur të mos na kishit ndjekur!" "Atëherë vuani edhe ju! Allahu ju ka dhënë arsye dhe gjykim – pse na ndoqët që në fillim?" "Ju jeni paralajmëruar kaq shpesh. Allahu i Lartësuar dërgoi profetë; dijetarët dhe sheikët ju kanë treguar të gjithëve rrugën e drejtë, por ju prapëseprapë na ndoqët ne." "Tani qëndroni këtu dhe na fajësoni ne, por në të vërtetë faji është i juaji", do të thonë ata. Allahu i Lartësuar do t'u drejtohet të dyve dhe do t'u thotë: "Vuani tani dënimin që keni merituar." "Kur ishit në këtë botë, i keni trajtuar keq ata që donin t'ju tregonin rrugën e drejtë. Nuk i keni respektuar dhe nuk keni ndjekur rrugën e tyre." "Tani qëndroni të gjithë, si të parët ashtu edhe të fundit, në këtë gjendje të tmerrshme", do të thotë Ai. Prandaj ne njerëzit duhet ta marrim seriozisht çdo paralajmërim dhe këshillë që në këtë botë. Njeriu duhet të jetë gjithmonë syçelë dhe i kujdesshëm si në çështjet e kësaj bote, ashtu edhe në ato të botës tjetër. Në ditët e sotme ka përsëri skema të reja; dikur ishin çeqet e mirëbesimit. Kur dikush lëshonte një çek, në thelb po jepte tashmë një premtim. Sot çeqet në këtë formë, falë Allahut, nuk ekzistojnë më. Bankat nuk i lëshojnë më ato. Në vend të kësaj, ato shpërndajnë karta dhe në këtë mënyrë i kthejnë njerëzit në skllevër të tyre. Por kjo është një temë tjetër. Ajo që është edhe më e keqe: Banka ju jep një numër llogarie dhe ju i lini të njohurit tuaj ta përdorin këtë llogari, sepse mendoni: "Oh, ai është një mik." Por pikërisht kjo mund t'jua shkatërrojë jetën. Sa njerëz vijnë te ne për këtë arsye dhe na qajnë hallin e tyre: "Ky njeri ka përdorur llogarinë time dhe me këtë më ka futur në burg." Këtu njeriu duhet të ketë vërtet shumë kujdes. Njeriu duhet të jetë shumë i kujdesshëm me gjithçka që ofrojnë bankat. Sistemi bankar shpesh tashmë i shkatërron njerëzit; prandaj jini syçelë dhe mos i hidhni edhe familjen e fëmijët tuaj në mjerim. Edhe këto sisteme janë në fund të fundit një lojë e djallit. Ato nuk u krijuan për të na e lehtësuar jetën, por për të na kontrolluar dhe për të na hedhur në fatkeqësi. Prandaj mos bëni gabime, për të cilat më vonë do të pendoheni. Nëse bëni një gabim në këtë botë, mund të përfundoni në burg dhe të humbni shtëpinë e pasurinë tuaj; por për sa kohë që besimi juaj është i fortë, ju përsëri mund ta falënderoni Allahun. Por nëse lejoni të mashtroheni në lidhje me botën tjetër, nuk ka më asnjë mundësi ndreqjeje, dhe kjo është jashtëzakonisht e rrezikshme. Prandaj mos i ndiqni ata. Shmangni me çdo kusht ndjekjen e djajve dhe rrugëve të tyre të rreme. Ata ju joshin në kurthe të ndryshme duke e maskuar atë si "lehtësim". Dhe ju bini pre e kësaj dhe dorëzoheni plotësisht tek ata. Përmes kësaj ju jo vetëm që shkatërroni veten në këtë botë, por gjithashtu rrënoheni edhe në botën tjetër. Në këtë botë shumë gjëra ende mund të ndreqen. Edhe nëse humbni gjithçka, për sa kohë që e ruani besimin tuaj, përsëri do ta falënderoni Allahun. Në botën tjetër, megjithatë, nuk ka asnjë mundësi të dytë. Djalli ju zbukuron çdo gjë të mundshme, dhe ju vraponi verbërisht pas tij. Por pastaj e kuptoni papritur se keni përfunduar në një vend të errët, nga i cili nuk ka më kthim prapa. Allahu na ruajt nga kjo. Allahu u dhëntë të gjithë njerëzve mendje, arsye dhe largpamësi. Profeti ynë (sal-lAllahu alejhi ue sel-lem) ka thënë: "Një orë mendimi të thellë është më e vlefshme se shtatëdhjetë vjet adhurim vullnetar." Nëse edhe vetëm për një orë mendoni me të vërtetë rreth Allahut të Lartësuar dhe e njihni Atë më mirë, ky është fitimi më i madh për ju. Kjo do të thotë gjithashtu: Veprimi i nxituar vjen nga djalli. Kur diçka është përpara, mos u hidhni verbërisht në të, por informohuni themelësisht. Ju duhet t'i bëni vetes pyetjen: "Ia kam besuar vullnetin tim këtij njeriu dhe po e ndjek atë, por ku do të më çojë ai në të vërtetë?" "A po më çon në thertore apo në kullotë të gjelbër? Cilat janë synimet e tij me mua?" Rreth kësaj duhet të mendohet vërtet mirë. Allahu na mbroftë. Ne po jetojmë në një kohë shumë të rrezikshme. Njeriu duhet të qëndrojë gjithmonë me ata që janë në rrugën e Allahut. Nuk duhet të dilet nga rruga e drejtë dhe duhet që në çështjet e tij gjithmonë të këshillohet me të tjerët. Allahu na ndihmoftë të gjithëve.

"Alkooli është nëna e të gjitha të këqijave", thotë Profeti ynë, paqja dhe bekimet e Allahut qofshin mbi të. Çdo gjë e keqe e ka zanafillën aty. Allahu i Lartësuar na urdhëron në Kuranin fisnik që të qëndrojmë rreptësisht larg tij. Dëmi që ai shkakton e tejkalon çdo gjë tjetër, sepse gjithçka që ia merr mendjen njeriut është mëkat. Jo vetëm alkooli, por gjithçka që e turbullon mendjen, konsiderohet lëndë dehëse. Prandaj disa njerëz ndonjëherë thonë: "Pak hashash apo bar nuk të bën dëm." Por është saktësisht e njëjta gjë, sepse edhe kjo ta merr mendjen. Nuk sjell asgjë tjetër veç dëm. Allahu i Lartësuar e ka lartësuar njeriun mbi të gjitha krijesat e tjera përmes mendjes. Njeriu duhet ta përdorë këtë mendje. Allahu nuk na e ka dhënë atë që ne ta mpijmë dhe ta nxjerrim jashtë funksionit. Mendja është një xhevahir i çmuar, stolia e njeriut. Pa mendjen, nuk do të kishte asnjë dallim mes nesh dhe kafshëve. Ato njohin vetëm dy gjëra: të hanë dhe të pinë. Nuk kuptojnë asgjë tjetër. Ajo që hanë e përmbush qëllimin për to. Njeriu, nga ana tjetër, mban përgjegjësi dhe ka detyrime. Allahu i Lartësuar ia ka ngarkuar këto detyrime, pikërisht sepse ai posedon mendje. Nëse mendja humbet, atëherë hiqen edhe këto detyrime për njeriun. Kjo do të thotë: Për dikë që e ka humbur mendjen, që është shtruar në psikiatri ose që nuk e di më se çfarë po bën, këto detyrime anulohen. Idha akhadha ma wahab, asqata ma awjab. Allahu na e ka dhuruar mendjen si një dhunti. Nëse kjo mendje humbet dhe njeriu nuk mund ta përdorë më, anulohen edhe detyrimet e tij fetare. Një njeri që e humbet mendjen pa fajin e tij dhe nuk është më në vete, nuk është i detyruar as të falet, as të agjërojë, as për haxh apo për zekat. Nuk ka më asnjë urdhërim fetar për të. Por kushdo që me dashje e mpin mendjen me alkool apo drogë, do të ndëshkohet për këtë – dhe atë me një dënim shumë të ashpër. Allahu na ruajtë! Një njeri i tillë nuk e di fare më se çfarë po bën. Në ditët e sotme ka disa ligje absurde: dënimi zbutet me arsyetimin se autori ka qenë i dehur dhe i papërgjegjshëm. Ndërkohë, dënimi do të duhej të ishte shumë më i ashpër. Kushdo që dehet dhe i shkakton dëm rrethit të tij, normalisht duhet të merrte një dënim të dyfishtë. Por njerëzit e refuzojnë ligjin e Allahut dhe preferojnë të drejtohen nga ligjet e tyre. Megjithatë, këto ligje nuk e pengojnë askënd të bëjë keq. Prandaj, Allahu na ruajtë. Allahu na mbajtë larg nga të gjitha këto të këqija. Profeti (paqja qoftë mbi të) përmend në një hadith fisnik shtatë grupe që janë të mallkuara në lidhje me alkoolin – deri tek ata që kultivojnë dhe korrin lëndët e para për të. E njëjta gjë vlen edhe për drogat e tjera. Edhe ata që kultivojnë substanca të tilla dehëse apo tregtojnë me to, janë të mallkuar. Prandaj nuk ka asnjë justifikim për këto substanca; konsumimi i tyre nuk ishte dhe nuk është asnjëherë i lejuar. Allahu na mbroftë! Gjendja në botë është bërë e tmerrshme. Fëmijët, familjet – e gjithë shoqëria vuan nën të keqen e këtyre substancave. Sapo të fiket mendja, njeriu ngatërrohet në lloj-lloj fëlliqësish. Për më tepër, këto gjëra të bëjnë shpejt të varur. Njeriu bëhet i varur dhe nuk mund të çlirohet prej tyre me forcat e veta. InshaAllah, as nuk duhet filluar fare me to. Allahu na ruajtë të gjithëve – qoftë fëmijë apo familje, i madh apo i vogël – nga kjo fatkeqësi. Allahu na mbroftë, sepse këto substanca dehëse janë nëna e të gjitha të këqijave. Allahu na ruajtë nga nëna dhe babai i çdo të keqeje, inshaAllah.

قال رسول الله صلى الله عليه وسلم: صدقة ذي الرحم على ذي الرحم صدقة وصلة۔ Profeti ynë (sallAllahu alejhi ue selem) tha: Sadakaja për një të afërm është edhe sadaka, edhe ruajtje e lidhjeve farefisnore (Sila-i Rahim). Kjo do të thotë: Ruajtja e lidhjeve farefisnore është gjëja më e rëndësishme për begatinë. Prandaj, shpërblimi për një sadaka dhënë të afërmve shumëfishohet. Në këtë mënyrë, njeriu merr shpërblimin si për sadakanë, ashtu edhe për ruajtjen e lidhjeve farefisnore. Kësisoj, njeriu merr shpërblim të dyfishtë. Nëse ndonjëherë nuk mund ta vizitoni dikë dhe në vend të kësaj i dërgoni një sadaka, kjo nuk vlen vetëm si bamirësi, por edhe sikur ta kishit vizituar atë. Kështu, lidhja familjare nuk shkëputet. قال رسول الله صلى الله عليه وسلم: الصدقة على المسكين صدقة، وهي على ذي الرحم اثنتان: صدقة وصلة۔ Profeti ynë (sallAllahu alejhi ue selem) tha: T'i japësh një të nevojshmit – pra një të varfri – një sadaka, llogaritet si një sadaka e thjeshtë. Për këtë, njeriu merr shpërblimin e një bamirësie. Por, nëse i jepet sadaka një të afërmi, kjo llogaritet dyfish: Një herë si bamirësi dhe një herë si ruajtje e lidhjeve farefisnore. Nëse i jepet vetëm një të varfri, llogaritet si një sadaka. Por nëse i jepet një të afërmi të varfër, njeriu merr shpërblimin për të dyja – sadakanë dhe ruajtjen e lidhjeve farefisnore. Ruajtja e lidhjeve farefisnore është më e rëndësishme se një sadaka e zakonshme. Ajo sjell begati dhe është një rrugë drejt besimit si dhe drejt çdo të mire. قال رسول الله صلى الله عليه وسلم: كل معروف صدقة، وما أنفق المسلم من نفقة على نفسه وأهله كتب له بها صدقة، وما وقى به المرء المسلم عرضه كتب له به صدقة، وكل نفقة أنفقها المسلم فعلى الله خلفها، والله ضامن إلا نفقة في بنيان أو معصية۔ Profeti ynë (sallAllahu alejhi ue selem) tha: Çdo vepër e mirë është sadaka. Kjo do të thotë, çdo vepër e mirë që bëni, llogaritet si sadaka. Të ndihmosh dikë, të heqësh një gur nga rruga ose të mbështesësh njerëzit – të gjitha këto vlejnë si sadaka. Nuk ka pse të bëhet medoemos me para. Përderisa bëhet me qëllimin e një sadakaje, gjithçka llogaritet si sadaka. Kur një mysliman shpenzon për veten dhe familjen e tij, kjo i llogaritet si sadaka. Kjo do të thotë që shpenzimet për veten dhe familjen vlejnë gjithashtu si sadaka. Edhe paratë që dikush shpenzon për të mbrojtur nderin e tij, janë sadaka. Pra, nëse dikush shpenzon para për të ruajtur nderin dhe dinjitetin e tij, edhe kjo llogaritet si sadaka. Shpërblimi për sadakanë që jep një mysliman, i takon Allahut. Pra, vetë Allahu e jep shpërblimin për këtë sadaka të dhënë. Të gjitha shpenzimet janë nën mbrojtjen e Allahut – përveç atyre që bëhen për ndërtimin e ndërtesave ose për gjynahe. Ngritja e një ndërtese është një nevojë bazë, prandaj nuk llogaritet drejtpërdrejt si sadaka. Paratë që shpenzohen për gjynahe, gjithashtu nuk llogariten si sadaka. Nëse dikush shpenzon para për të bërë gjynahe, për të bërë keq ose për të financuar diçka të ndaluar, atëherë kjo nuk është sadaka. Megjithatë, çdo shpenzim tjetër i ligjshëm është sadaka. Dhe këto janë nën garancinë e Allahut të Lartësuar. قال رسول الله صلى الله عليه وسلم: ما أعطى الرجل امرأته فهو صدقة۔ Profeti ynë (sallAllahu alejhi ue selem) tha: Çdo shpenzim që një person bën për bashkëshortin e tij, është sadaka. Shpenzimet për shtëpinë tuaj nuk shkojnë dëm; ato llogariten si sadaka. قال رسول الله صلى الله عليه وسلم: ما أنفق الرجل في بيته وأهله وولده وخدمه فهو له صدقة۔ Profeti ynë (sallAllahu alejhi ue selem) tha: Ajo çfarë një person shpenzon për shtëpinë, familjen, fëmijët dhe shërbëtorët e tij, për të secila është sadaka. Pra, për një mysliman asnjë nga shpenzimet e tij nuk humbet. Allahu i Lartësuar do të japë shpërblim për të gjitha këto. قال رسول الله صلى الله عليه وسلم: ما على أحدكم إذا أراد أن يتصدق بصدقة تطوعاً أن يجعلها عن والديه إذا كانا مسلمين، فيكون لوالديه أجرها وله مثل أجورهما من غير أن ينتقص من أجورهما شيئاً۔ Profeti ynë (sallAllahu alejhi ue selem) tha: Nëse ndonjëri prej jush dëshiron të japë një sadaka vullnetare në rrugën e Allahut dhe prindërit e tij janë myslimanë, le ta japë atë në emër të tyre. Nëse ata tashmë kanë ndërruar jetë, le ta japë atë si sadaka për ta. Profeti ynë (sallAllahu alejhi ue selem) na këshillon që në çdo sadaka të përfshijmë gjithmonë edhe prindërit në qëllimin tonë. Kështu shpërblimi i sadakasë u shkon prindërve dhe në të njëjtën kohë njeriu merr vetë të njëjtin shpërblim, pa iu pakësuar aspak shpërblimi i prindërve. Pra, nëse njeriu dhuron me këtë qëllim, ata marrin të njëjtin shpërblim. Dhe nga shpërblimi i vet asgjë nuk i hiqet. Prandaj, mbajeni këtë rregull gjithmonë në mendje. Nëse njeriu ua kushton të gjitha veprat e tij të mira, lutjet dhe adhurimet edhe prindërve e paraardhësve të tij, shpërblimi i arrin të gjithë ata. I njëjti shpërblim dhe begati të regjistrohet edhe ty në masë të plotë. Nuk të merret asgjë. Pra, shpërblimi nuk ndahet për t'u bërë më i vogël, dhe ty nuk të hiqet asgjë nga shpërblimi yt. قال رسول الله صلى الله عليه وسلم: نفقة الرجل على أهله صدقة۔ Profeti ynë (sallAllahu alejhi ue selem) tha: Shpenzimet e një personi për familjen e tij janë sadaka. Kjo do të thotë se të gjitha shpenzimet për ushqim, pije, veshje, shpenzime dasme – shkurtimisht gjithë jetesa e familjes – janë sadaka. قال رسول الله صلى الله عليه وسلم: خذي من ماله بالمعروف ما يكفيك ويكفي بنيك۔ Profeti ynë (sallAllahu alejhi ue selem) i tha njëherë një sahabije: "Merr nga pasuria e burrit tënd, në mënyrë të arsyeshme, aq sa mjafton për ty dhe fëmijët e tu." Pra, Profeti ynë (sallAllahu alejhi ue selem) e lejoi sahabijen të merrte nga pasuria e burrit të saj atë që ishte e nevojshme për të përmbushur nevojat e tyre. قال رسول الله صلى الله عليه وسلم: إذا أنفقت المرأة من بيت زوجها غير مفسدة كان لها أجرها بما أنفقت، ولزوجها أجره بما كسب، وللخازن مثل ذلك، لا ينتقص بعضهم من أجر بعض شيئاً۔ Profeti ynë (sallAllahu alejhi ue selem) tha: Nëse një grua jep nga shtëpia e burrit të saj, pa qenë shpërdoruese, atëherë shpërblimi për atë dhurim i takon asaj. Pra, nëse një grua pa shpërdoruar bën shpenzime për nevojat e shtëpisë, për qëllime bamirësie ose për fëmijët e saj, ajo merr për këtë një shpërblim të madh. I njëjti shpërblim i shkruhet edhe burrit të saj. Fakti që burri e merr këtë shpërblim, vjen ngaqë ai e ka fituar këtë pasuri në mënyrë të lejuar (hallall). Meqë burri ka punuar për të fituar pasurinë, ai merr të njëjtin shpërblim kur gruaja e shpenzon atë. Në të njëjtën kohë, edhe për ruajtësin që mban të sigurt pasurinë, ka një shpërblim të ngjashëm. Kjo do të thotë, nëse dikujt i janë besuar para dhe i shpenzon ato për qëllime bamirësie, edhe atij i shkruhet shpërblim. Shpërblimi që merr secili prej tyre nuk e zvogëlon aspak shpërblimin e tjetrit. Kjo do të thotë se secili prej tyre e merr të plotë, të pazvogëluar shpërblimin për atë lëmoshë. Shpërblimi kurrë nuk ndahet ose zvogëlohet; Allahu ua jep këtë shpërblim secilit prej tyre veçmas dhe të plotë. قال رسول الله صلى الله عليه وسلم: إذا أنفقت المرأة من بيت زوجها عن غير أمره فلها نصف أجره۔ Profeti ynë (sallAllahu alejhi ue selem) tha: Nëse një grua jep sadaka nga shtëpia e burrit të saj pa udhëzimin ose lejen e tij, asaj i takon gjysma e shpërblimit të fituar. Kështu, edhe nëse burri nuk jep një leje të shprehur qartë apo nuk di asgjë për të, gruaja merr gjysmën e shpërblimit për atë bamirësi; vepra e saj e mirë nuk humbet. صدق رسول الله فيما قال، أو كما قال۔

Profeti ynë – paqja dhe bekimet qofshin mbi të – tha: Një besimtar as nuk shkakton dëm, as nuk lejon t'i bëhet dëm, dhe ai nuk mundon askënd. Është në natyrën dhe thelbin e besimtarit të bëjë mirë. Të bërit keq nuk i përshtatet karakterit të një besimtari. Një musliman nxitet gjithmonë të bëjë mirë. Ai qëndron larg së keqes dhe nuk i bën dëm askujt. Qoftë njeri, kafshë, pemë apo diçka tjetër – ai nuk i shkakton dëm asgjëje dhe askujt. Ai dëshiron që në çdo gjë të përmbushet vullneti i Allahut. Kjo është ajo që e dallon një besimtar të vërtetë. Kush nuk ka besim, priret nga zilia, smira apo armiqësia të bëjë keq, dhe e ka gjithashtu këtë qëllim. Për këtë arsye, Allahu ka vendosur kufij. Kush i shkel këta kufij, tërheq mbi vete zemërimin e Allahut. Kush tërheq mbi vete zemërimin e Allahut, bëhet një njeri të cilin Allahu nuk e do. Qëllimi ynë i vetëm në Tarikat, rrugën shpirtërore, është të bëhemi një njeri që Allahu dhe Profeti i Tij – paqja dhe bekimet qofshin mbi të – e duan. Dhe kjo arrihet, siç thamë, duke bërë gjithmonë mirë dhe duke mos i bërë dëm askujt. Edhe kjo është një formë adhurimi (Ibadet). Për sa kohë që çdo veprim dhe çdo lëvizje e një besimtari vjen nga përpjekja për të fituar kënaqësinë e Allahut, kjo llogaritet si adhurim dhe shpërblehet. Për çdo hap dhe për çdo frymëmarrje të tij i shënohet një shpërblim. Prandaj, Allahu mos na largoftë kurrë nga e mira. Disa njerëz i kanë kthyer shpinën së mirës dhe në vend të saj i përkushtohen së keqes. Allahu na ruajtë nga njerëz të tillë. Të mos e ndjekim egon tonë dhe të mos i shkelim kufijtë, inshaAllah. Allahu e mbrojtë Umetin e Muhamedit.

Rrethohuni me njerëz të vërtetë. Njerëzit e vërtetë janë bërë shumë të rrallë në kohët e sotme. Të jesh i vërtetë do të thotë të mos gënjesh dhe të mos i mashtrosh të tjerët. Rrethohuni me njerëz të tillë, në mënyrë që Allahu t'ju dojë dhe të zbresë bekimin e Tij mbi ju. Ndonëse Allahu u ka dhënë njerëzve arsye dhe aftësi për të menduar, shumica nuk e përdorin mendjen e tyre. Për gjërat e kësaj bote ata bëjnë gjithçka. Me besimin se do të arrijnë përfitime të kësaj bote, ata përfshihen në çdo marrëzi të mundshme. Por, në të vërtetë, ata nuk fitojnë absolutisht asgjë. Fitimi i vërtetë qëndron në atë që të jesh në shoqërinë e të vërtetëve. Kështu ju fitoni si për këtë botë, ashtu edhe për botën tjetër. Kush është me Allahun, nuk humbet kurrë. Kjo është ajo që duam të përcjellim. Allahu dhuroftë kënaqësinë e Tij – kjo është rruga e mjeshtrave tanë shpirtërorë. Kjo rrugë, e cila shtrihet deri tek Profeti ynë – paqja dhe bekimet qofshin mbi të – është, me lejen e Allahut, rruga e të vërtetëve. Prandaj, të jesh pjesë e një tarikati është një rrugë e lumturisë. Lumturia e vërtetë qëndron në përkatësinë ndaj tarikatit dhe në ndjekjen e mjeshtrave. Sepse kjo rrugë kthehet pandërprerë deri tek Profeti ynë – paqja dhe bekimet qofshin mbi të. Megjithatë, për një xhemat (bashkësi) të zakonshëm gjërat janë ndryshe. Një xhemat arrin vetëm deri në një pikë të caktuar; se çfarë vjen më pas, është e pasigurt. Prandaj, tarikati është rruga e sigurt dhe e besueshme. Ekzistojnë dyzet e një tarikate të vërteta. Dyzet prej tyre kthehen te Sejidina Aliu. E jona, ndërkaq, buron nga mjeshtri ynë Sejidina Ebu Bekri, por gjithashtu çon edhe te Sejidina Aliu. Në këtë mënyrë ajo është po ashtu e lidhur me të. Të gjitha këto janë rrugë të mrekullueshme, por tarikati tek i cili askush nuk mund të kritikojë as gjënë më të vogël apo të gjejë një të metë, është tarikati Nakshibendi. Falënderuar qoftë Allahu, kjo është një mirësi e madhe. Kush e arrin këtë mirësi, fiton dashurinë e Allahut dhe kënaqësinë e Profetit tonë – paqja dhe bekimet qofshin mbi të. Kjo është përpjekja jonë, si për këtë botë, ashtu edhe për botën tjetër. "Ilahi ente maksudi we ridake matlubi." Që do të thotë: O Allah, Ti je qëllimi im, dhe kënaqësia Jote është dëshira ime e vetme. Allahu na e dhëntë të gjithëve këtë dhe na bëftë të qëndrueshëm në këtë rrugë. InshaAllah kjo t'u shërbejë si udhërrëfyes edhe të tjerëve. Edhe ata e përjetofshin këtë bukuri, inshaAllah. Njerëzit nuk duhet të ndjekin pas gjërat e kësaj bote dhe të humbasin kohë me gjëra të kota. Siç u tha: Kush është në rrugën e drejtë, fiton. Ata që besojnë se mund të fitojnë duke ndjekur shejtanin, nuk do të kenë kurrë sukses. Allahu na ruajtë nga kjo. Ai na bëftë të gjithëve të qëndrueshëm. Allahu qoftë i kënaqur me ju. MashaAllah, edhe Murat Efendi është këtu. Shërbimi i tij qoftë jetëgjatë, inshaAllah. Ai mirëpret të ftuarit pa u lodhur dhe u shërben të gjithëve që vijnë dhe shkojnë. Allahu qoftë i kënaqur me të. MashaAllah, të gjithë nxënësit dhe pasardhësit e Kryeshejhut të nderuar Sharafuddin na kanë treguar gjithmonë shumë dashuri. Edhe ne i duam shumë. Allahu u dhëntë një jetë të gjatë. Ai u dhëntë paqe dhe mirëqenie, inshaAllah.

Profeti ynë, sal-lAllahu alejhi ue sel-lem, tha: "Halakal musawwifun." Me të vërtetë, ata që i shtyjnë gjërat për më vonë do të shkatërrohen. Sadaka Resulullah, ev kema kal. Ata që thonë: "Këtë do ta bëj, këtë do ta bëj më vonë", janë shkatërruar, thotë Profeti ynë, sal-lAllahu alejhi ue sel-lem. Kjo do të thotë, nëse keni një detyrë ose një vepër të mirë për të bërë, nuk duhet ta shtyni atë, thotë Profeti ynë, sal-lAllahu alejhi ue sel-lem. Sepse nëse thoni: "Do ta bëj këtë më vonë", vetëm Allahu e di se çfarë do të ndodhë deri atëherë. Një gjë e tillë me kalimin e kohës kthehet në shprehi. Nëse dikush vazhdimisht thotë: "Do ta bëj këtë tani, do ta bëj më vonë, do të ngrihem më vonë, do të nisem më vonë", kjo thjesht nuk ka fund. Kështu, veprat e mira që në fakt duhej të kryheshin, mbeten prapa dhe të pabëra. Prandaj, sipas fjalëve të bekuara të Profetit tonë, sal-lAllahu alejhi ue sel-lem, nuk duhet ta shtyni një detyrë për sa kohë që keni mundësinë për ta kryer atë. Kjo në thelb do të thotë: "Punën e sotme mos e lër për nesër." Sepse është e pasigurt nëse do ta përjetojmë fare ditën e nesërme. Nëse për njeriun bëhet shprehi shtyrja e çdo gjëje, kjo çon në mënyrë të pashmangshme në përtaci. Shejtani (djalli) atëherë e mban atë larg nga detyrimet e tij dhe veprat e mira. Ndërsa ai i pëshpërit njeriut: "Sidoqoftë, ti do ta bësh atë, thjesht bëje më vonë, merru në fillim me gjëra të tjera, je i lodhur, pusho, ke ende kohë mjaftueshëm, mos u nxito", shpesh kalon gjithë jeta pa e kryer asnjëherë detyrën. Njeriu i vë vetes kaq shumë synime, por në fund nuk arrin të bëjë asgjë. Prandaj është më së miri që çdo detyrë në pritje ta kryeni menjëherë, për sa kohë që keni ende fuqinë dhe mendjen e qartë për ta bërë këtë. Qofshin këto çështje të kësaj bote apo të botës tjetër: Njeriu nuk duhet të shtyjë asgjë prej tyre, sapo t'i jepet mundësia. Askush nuk e di se sa kohë jete i ka dhënë Allahu, i Plotfuqishmi dhe i Madhërishmi (Azze ue Xhel). Ti vërtet thua: "Do ta bëj më vonë, do të vij më vonë", por është e pasigurt nëse do ta përjetosh ditën e nesërme; nuk ke asnjë garanci për këtë. Pra, nëse ke bërë nijet të bësh diçka, atëherë kryeje atë menjëherë. Sigurisht, ndonjëherë njeriu thjesht nuk ka mundësi për këtë, kjo është një çështje tjetër. Por nëse ekziston mundësia, atëherë mos e shty atë gjë. Mos e lër atë për më vonë. Një dijetar i madh – emri i të cilit më ka dalë nga mendja për momentin – u pyet një herë: "Si ke arritur të fitosh kaq shumë dituri?" Ai u përgjigj: "Kam dëgjuar këtë hadith fisnik dhe pas kësaj nuk kam shtyrë kurrë më asgjë për më vonë." Pikërisht përmes kësaj ai u bë një dijetar kaq i madh. Miliona, madje miliarda myslimanë kanë përfituar prej tij. Ai ishte një dijetar vërtet i rëndësishëm, edhe pse emri i tij nuk po më kujtohet për momentin. Ai e përvetësoi këtë hadith fisnik, fitoi dituri dhe njerëzit përfituan prej saj. Allahu na ruajtë edhe ne nga përtacia. Allahu na pengoftë që ta bëjmë shprehi shtyrjen e detyrave tona, inshaAllah. Allahu na dhëntë të gjithëve shëndet e mirëqenie dhe na mundësoftë të bëjmë vepra të mira, inshaAllah.

وَعِبَادُ ٱلرَّحۡمَٰنِ ٱلَّذِينَ يَمۡشُونَ عَلَى ٱلۡأَرۡضِ هَوۡنٗا وَإِذَا خَاطَبَهُمُ ٱلۡجَٰهِلُونَ قَالُواْ سَلَٰمٗا (25:63) Allahu i urdhëron robërit e Tij, të cilët Ai i do dhe i ka udhëzuar në rrugë të drejtë, në këtë Kuran madhështor, që të mos u kushtojnë vëmendje njerëzve të paditur kur ata u drejtohen me fjalë të pakuptimta. "Mos u merrni fare me ta," thotë Allahu. Sepse, pavarësisht se çfarë bëni, qëllimi i tyre nuk është të mësojnë, por thjesht të shkaktojnë dëm. Me fjalët e tyre përpiqen të provokojnë dhe nënçmojnë bashkëbiseduesin, me qëllim që ai t'u kthejë përgjigje... Ata duan thjesht të nisin një sherr, në mënyrë që njerëzit të kthehen kundër njëri-tjetrit. Pikërisht për këtë arsye Allahu thotë: "Mos u përfshini në diskutime me të paditurit." Një i paditur gjithsesi nuk kupton, pavarësisht se sa shumë i shpjegon. Nëse ai do të kuptonte, atëherë situata do të ishte ndryshe. Por i padituri nuk ndjek asnjë logjikë; deklaratat e tij nuk kanë as lidhjen më të vogël me të vërtetën. Ai thjesht kap diçka nga fjalët lart e poshtë dhe pastaj ta paraqet sikur të jetë një ligj i pakundërshtueshëm. Ai të lëshon fyerjet më të rënda dhe të dëshiron vetëm të keqen. Prandaj, mos u merrni me të paditurit. Më e mira është t'i injoroni plotësisht. Sepse ti je mbi këto gjëra. Ti nuk ke pse të biesh në këtë nivel të ulët. Dhe edhe nëse e bën, nuk të sjell absolutisht asnjë dobi. Nëse do të kishte ndonjë dobi rënia në nivelin e tij, atëherë do të ishte në rregull – por as kjo nuk ndodh. Nëse me personin përballë nuk mund të flitet, atëherë thjesht hesht, largohu ose ndërro temë. Është e kotë të diskutosh pafund me njerëz që gjithsesi nuk e pranojnë të vërtetën. Diskutimi vetëm sa zgjatet, dhe në këtë mënyrë ai ngarkon veten me edhe më shumë mëkate. Dhe ty në fund vetëm sa të prish humorin. Pasi Allahu e di më së miri, Ai na e tregon këtë rrugë. Shkurtimisht: Mos u merrni fare me të paditurit. Bota është plot me të paditur të tillë. Dhe në ditët e sotme ata kanë edhe këto pajisje në duar. Falë këtyre pajisjeve, papritur e mbajnë veten për dijetarët më të mëdhenj të botës. Ndërkohë, ata nuk i kushtojnë vëmendje asnjë fjale të vetme të bashkëbiseduesit të tyre. Prandaj, nuk ka asnjë kuptim të mundohesh më kot. Sikur tjetri përballë teje mos të ishte i paditur, ai do të bisedonte me ty në mënyrë të arsyeshme dhe me qetësi. Por, gjithsesi, qëllimi i tij nuk është të mësojë diçka. Ai do vetëm të provokojë dhe të shkaktojë dëm. Prandaj, distanca është përgjigjja më e mirë që mund t'u jepet. Nëse nuk u kthen përgjigje, ata tërbohen, humbasin plotësisht arsyen dhe bëhen vërtet si të tërbuar. Pikërisht për këtë arsye duhet të qëndrosh larg një qeni të tillë të tërbuar. Nëse merresh me të dhe përpiqesh t'i shpjegosh diçka, ai vetëm sa do të të bëjë dëm – dhe kjo nuk të bën mirë. Allahu na ruajtë nga çdo e keqe. Ndonjëherë nuk është aspak e lehtë të heshtësh dhe të përmbahesh. Megjithatë, më e mira është thjesht të heshtësh, të largohesh, të ndërrosh temë dhe të mos përfshihesh fare në të. Sepse të paditur ka kudo; nuk duhet të kërkosh gjatë për të gjetur një të tillë. Ata janë vërtet kudo. Ambienti ynë është plot me të paditur – më shumë sesa do të dëshiroje. Allahu u dhëntë mend, në mënyrë që të vijnë në vete. Allahu na ruajtë edhe ne nga e keqja e egos sonë.